Άραγε ο Ουρανὀς αντιλαμβάνεται ότι τώρα εγώ προσεύχομαι γι’ αυτούς που έφυγαν από την παρούσα γη;

Μιά μέρα ένας Ιερομόναχος διαβάζοντας πολλά ονόματα κουράστηκε και αναρωτήθηκε:

Άραγε σώζονται αυτοί τους οποίους μνημονεύω;

Νοιώθουν τίποτε;

Άραγε ο Ουρανὀς αντιλαμβάνεται ότι τώρα εγώ προσεύχομαι γι’ αυτούς που έφυγαν από την παρούσα γη;

Βοηθούνται άραγε οι νεκροί;

Και την ώρα εκείνη, όπως ήταν κουρασμένος, στηρίχθηκε στο στασίδι του, έκλεισε λίγο τα μάτια του, και ανάμεσα σε ύπνο και ξύπνιο, σε μιά εγρήγορση του νου του, αλλά και κόπωση της σάρκας, σηκώνει τα μάτια επάνω και βλέπει, βλέπει…

Πω, πω,! Τι γίνεται εκεί;

Όταν τα πιάτα γίνονται πομπές του Διαβόλου!

 

Χριστιανικά Θέματα

Του πρωτοπρεσβύτερου και εφημέριου του Ι.Ν  Αγίων Ταξιαρχών Ιστιαίας Ευβοίας Στέφανου Στεφόπουλου

Είναι γεγονός πως ειδικά στα χωριά της υπαίθρου μας ζωντανεύουν και διατηρούνται πολλά έθιμα του λαού μας.
Και ενώ τα περισσότερα έχουν αγαθή σχέση με τη λαογραφία , την πατρίδα και την Εκκλησία μας υπάρχουν και αυτά που συνιστούν μιά “παραφωνία”, συχνά γιατί έχουν τη ρίζα τους σε αρχαιολατρικές ή δεισιδαιμονικές πρακτικές.

Ως επί παραδείγματι κάποια νεκρικά έθιμα όπως το σπάσιμο των πιάτων.

Λόγος Παιδείας Πίστεως 30/05/2026

 youtube

Τι είναι το “Ψυχοσάββατο”;

 

Μη κατηγοριοποιημένο

Σύμφωνα με την Ορθόδοξη παράδοση, οι Άγιοι Πατέρες όρισαν τα Ψυχοσάββατα (τα οποία κατεξοχήν είναι δύο: πριν από την Κυριακή των Απόκρεω και πριν από την Πεντηκοστή) για να εξασφαλίσουν ότι κανένας κεκοιμημένος δεν μένει αμνημόνευτος από τις προσευχές της Εκκλησίας.Κάνουμε κόλλυβα (βρασμένο σιτάρι) γιατί το σιτάρι συμβολίζει την Ανάσταση των νεκρών. Όπως ο σπόρος μπαίνει στη γη και «πεθαίνει» για να φυτρώσει και να καρποφορήσει, έτσι και το σώμα του ανθρώπου θάβεται για να αναστηθεί κατά τη Δευτέρα Παρουσία.

Ἡ Ἀκολουθία τοῦ Μνημοσύνου πρός τήν Ἀνατολή τελεῖται

Ἡ Ἀκολουθία τοῦ Μνημοσύνου πρός τήν Ἀνατολή τελεῖται

Παν. Δ. Παπαδημητρίου, PhD

αʹ ἔκδοσις, 15/2/2026

(γιά καλύτερη ἀνάγνωση, γιά τίς παραπομπές, τίς εἰκόνες, τίς ἀναφορές, κτλ., δεῖτε παρακάτω τό PDF)

     Ἡ Ἀκολουθία τοῦ Μνημοσύνου, ὅπως καὶ κάθε Ἀκολουθία στὴν Ἐκκλησία μας τελεῖται ἁγιοπατερικά, παραδοσιακά, πρὸς τὴν Ἀνατολή.1 Καὶ τὸ Μνημόσυνον προσευχή εἶναι. Ἀπὸ τὰ μέσα τοῦ περασμένου αἰώνα, κυρίως λόγῳ τῆς προτεσταντολατινογενοῦς πλάνης «versus populum» τῆς λειτουργικῆς κινήσεως (τουτέστι κατ’ οὐσίαν «θεατρική» προσευχή πρὸς τὸν Λαόν, ποὺ ἄρχισε ἀπὸ τὸν Λούθηρο καὶ τοὺς Προτεστάντες, πέρασε στοὺς Ρωμαιοκαθολικούς, καὶ ὑπεστηρίχθη στήν αἱρετική Βʹ Βατικάνειο Σύνοδόν των), τὴν ὁποίαν προώθησαν καθ’ ἡμᾶς ἡμέτεροι παρασυρθέντες θεολόγοι, λειτουργιολόγοι, κληρικοί, τὸ μεγαλύτερο ποσοστὸ τῶν Ἱερέων μας - δυστυχῶς - τελοῦν τὸ Μνημόσυνον πρὸς τὸν Λαόν. Ὑπάρχουν καὶ μερικοὶ ὑποστηρικτὲς τοῦ παρασυρθέντος Φουντούλη, ποὺ προωθοῦν τὴν ἀδιαφορία ἐν γένει γιὰ τὴν κατ’ Ἀνατολάς τέλεση τῶν Ἀκολουθιῶν, καὶ ὅτι ὅλα εἶναι «ἐντάξει». Αὐτὸ εἶναι μεγάλη πλάνη (ὑποσ. 1), καὶ τὰ πράγματα δὲν εἶχαν ἔτσι, οὔτε στὴν νεότητά μας στὸ χωριό, ὅπου οἱ Ἱερεῖς τελοῦσαν τὸ Μνημόσυνον πάντοτε πρὸς Ἀνατολάς, στὸ κέντρον τοῦ Ναοῦ, κάτω ἀπὸ τὸν μέγα Πολυέλεο (στὸ ἴδιο περίπου σημεῖο ὅπου διαβαζόταν παλαιὰ καὶ ἡ ὀπισθάμβωνος Εὐχή). Πολλῷ δὲ μᾶλλον ὅταν τὸ Ἅγιον Ὄρος, καὶ ὅλες οἱ ὑπόλοιπες Ὀρθόδοξες Ἐκκλησίες ἄλλων χωρῶν τηροῦν τὴν Παράδοση τῆς κατ’ Ἀνατολὰς τελέσεως τοῦ Μνημοσύνου, ἀκόμη καὶ ἡ Ἑλληνικὴ Ἀρχιεπισκοπὴ Ἀμερικῆς ποὺ ἄγνωστο πῶς δὲν παρεσύρθη ἀπὸ τοὺς δικούς μας. 2

Τὸ ψάρι τοῦ καπετάνιου

Σ' ἕνα αἰγαιοπελαγίτικο νησὶ ζοῦσε πρὸ ἐτῶν ἕνας ἱερέας εὐλαβέστατος. Ἡ ψυχούλα του ἦταν γεμάτη στοργὴ γιὰ τὸ ποίμνιό του καὶ εἰδικὰ γιὰ τοὺς πονεμένους. Ἔφτασε ὅμως ἡ μέρα ποὺ δοκιμάστηκε κι ἐκεῖνος καὶ πόνεσε πολύ.
Ἡ κόρη του, μιὰ ἐξαιρετικὴ κοπέλλα, εἶχε παντρευτεῖ πρόσφατα μ' ἕνα νοικοκυρεμένο παλληκάρι. Ἔφτασε, λοιπόν, ὁ καιρὸς νὰ φέρει στὸν κόσμο τὸ πρῶτο παιδάκι της. Κατὰ τὸν τοκετὸ ὅμως, πέθανε! Πῆγε Μάρτυρας νὰ συναντήσει τὸν Πλάστη της, ἀφήνοντας πολὺ πόνο πίσω της.
Ὁ ἱερέας πατέρας της πόνεσε κι αὐτὸς πολὺ στὸν χωρισμό, ἀλλὰ μὲ ἀκλόνητη Πίστη στὸν Θεὸ πρόσφερε δοξολογία στὸ ἅγιο ὄνομά Του. Τὴν ἀγάπη του δέ, γιὰ τὴν θυγατέρα του ἐξέφραζε μὲ θερμὲς προσευχὲς γιὰ τὴν ψυχή της καὶ μὲ κρυφὲς ἐλεημοσύνες.
Ὁ ἱερέας εἶχε ἕναν ἀδελφὸ καπετάνιο πού, ἀπόμαχος πιὰ τῆς θάλασσας, εἶχε γίνει στεριανὸς γιὰ τὰ ὑπόλοιπα χρόνια τῆς ζωῆς του. Εἶχε δημιουργήσει περιουσία κι ἀπολάμβανε πλέον τοὺς κόπους του. Δυστυχῶς ὅμως ἦταν σχεδὸν ἄπιστος, παρ' ὅλο ποὺ εἶχε καλὴ καρδιά. Τὰ βραδάκια, ὅταν μαζεύονταν στὸ φιλόξενο σπίτι τοῦ παπᾶ μαζὶ μὲ μερικοὺς φίλους, κάποιους ἀγαθοὺς νησιῶτες ποὺ πρόσφεραν τὶς ὑπηρεσίες τους στὴν ἐκκλησία, ἔπιναν τὸ ζεστό τους φασκόμηλο καὶ κουβέντιαζαν. Ὁ καπετάνιος ἕνα βράδυ εἰρωνεύτηκε τὸν ἱερέα καὶ τοῦ εἶπε:

Πολλές φορές, από καλή πρόθεση, αφήνουν κάποιοι πάνω στο μνήμα του ανθρώπους τους ένα ηλεκτρικό κεράκι.

 

Πολλές φορές, από καλή πρόθεση, αφήνουν κάποιοι πάνω στο μνήμα του ανθρώπου τους ένα ηλεκτρικό κεράκι. Δεν είναι κακό με την έννοια της αμαρτίας αλλά η Εκκλησία μας έμαθε κάτι πιο βαθύ. Δεν ανάβουμε το καντήλι ή το φυσικό κερί επειδή φοβούνται οι κεκοιμημένοι μας το σκοτάδι.

Δεν το χρειάζονται για να “βλέπουν”.

Ψυχοσάββατο: Μια γέφυρα ελέους και αγάπης μεταξύ ζώντων και κεκοιμημένων

Εκατομμύρια τιμητικά στεφάνια και κοσμικές εκδηλώσεις μνήμης δεν μπορούν να προσφέρουν ούτε ένα ψίχουλο από αυτό που προσφέρει ένα και μόνο Ψυχοσάββατο

Συντάκτης: Ελευθέριος Ανδρώνης

Εάν ο κόσμος συνειδητοποιούσε την άπειρη ευσπλαγνία του Θεού που περιγράφεται στο Ψυχοσάββατο, θα έτρεχαν όλοι με λαχτάρα να ράνουν τις ψυχές των νεκρών τους με τις ευχές της Εκκλησίας. Το Σάββατο πριν από την Κυριακή της Απόκρεω, το λεγόμενο και «Σάββατο των Ψυχών» ή «Ψυχοσάββατο», είναι το ένα από τα δύο Σάββατα του έτους που είναι αφιερωμένα στις ψυχές των κεκοιμημένων.

Εν όψει Ψυχοσάββατου..

Κάποιοι άνθρωποι μόλις ακούσουν περί θανάτου  χτυπούν ξύλο, άλλοι φτύνουν στον κόρφο τους, τι δείχνουν όλα αυτά; 

Ένα πράγμα... ανασφάλεια, φόβο! 

Ο φόβος όμως αυτός δεν φεύγει όταν κλείσουμε τα μάτια στον θάνατο (όταν δηλαδή κάνουμε σαν μην υπάρχει),  αλλά όταν ανοίξουμε τη σχέση μας με τον Χριστό.  

Όταν υπάρχει ζωντανή σχέση με τον Χριστό, ακόμη κι όταν η ζωή μας διασταυρωθεί με τον θάνατο, 

εκείνος δεν αφήνει πάνω μας τη σκιά του. 

Πονάμε, κλαίμε, λυγίζουμε αλλά συνεχίζουμε να ζούμε. 

Στην αντίθετη περίπτωση, βλέπεις ανθρώπους που παύουν να ζουν, θα ’λεγε κανείς πως ο θάνατος του ανθρώπου τους  σταμάτησε και τη δική τους ζωή. 

Και τότε ο θάνατος δεν επισκιάζει απλώς την ζωή τους, δεν γκριζάρει μόνο την καθημερινότητα τους, αλλά (σαν βδέλλα) απομυζά κάθε ικμάδα ζωντάνιας που έχει απομείνει. 

Τα Ψυχοσάββατα: Ποια είναι, πότε και γιατί τελούνται

Μέσα στὴν ἰδιαίτερη μέριμνά της γιὰ τοὺς κεκοιμημένους, ἡ ἁγία Ὀρθόδoξη Ἐκκλησία μας ἔχει καθορίσει ξεχωριστὴ ἡμέρα τῆς ἑβδομάδος γι᾿ αὐτούς. Κάθε Σάββατο δηλαδή.

Ὅπως ἡ Κυριακὴ εἶναι ἡ ἡμέρα τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Κυρίου, ἔτσι καὶ τὸ Σάββατο εἶναι ἡ ἡμέρα τῶν κεκοιμημένων, γιὰ νὰ τοὺς μνημονεύουμε καὶ νὰ ἔχουμε (ἐπι)κοινωνία μαζί τους. Σὲ κάθε προσευχὴ καὶ ἰδιαίτερα στὶς προσευχὲς τοῦ Σαββάτου ὁ πιστὸς μνημονεύει τοὺς οἰκείους, συγγενεῖς καὶ προσφιλεῖς, ἀλλὰ ζητᾶ καὶ τὶς προσευχὲς τῆς Ἐκκλησίας γι᾿ αὐτούς.

ΠΟΙΑ ΑΜΑΡΤΗΜΑΤΑ ΣΥΓΧΩΡΟΥΝΤΑΙ ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΘΑΝΑΤΟ;

 

Πατερικά

ΑΓΙΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ ΣΥΝΑΪΤΗ

ΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΑΝΤΙΟΧΕΙΑΣ

ΠΟΙΑ ΑΜΑΡΤΗΜΑΤΑ ΣΥΓΧΩΡΟΥΝΤΑΙ

ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΘΑΝΑΤΟ;

ΕΡΩΤΗΣΙΣ 22η Ποιὰ ἁμαρτήματα συγχωροῦνται μετὰ τὸν θάνατο μὲ τὶς λειτουργίες, προσευχὲς καὶ ἐλεημοσύνες ποὺ γίνονται γιὰ τοὺς πεθαμένους;

ΑΠΑΝΤΗΣΙΣ Καὶ γιὰ τὸ ἐρώτημα αὐτὸ πάλι ὁ μεγάλος Διονύσιος λέγει, ὅτι, ἐὰν τὰ ἁμαρτήματα ἐκείνου ποὺ πέθανε εἶναι μικρὰ καὶ ἀσήμαντα, προκύπτει κάποια ὠφέλεια ἀπὸ αὐτὰ ποὺ τελοῦνται γι’ αὐτόν. Ἐὰν ὅμως εἶναι βαριὰ καὶ φοβερά, ἀπέκλεισε ὁ Θεὸς τὴν ὠφέλεια. Ὡστόσο ἐμεῖς πρέπει νὰ φροντίζουμε γιὰ τὶς ψυχές μας καὶ νὰ μὴ ἐλπίζουμε ὅτι μετὰ τὸ θάνατό μας θὰ συγχωρηθοῦμε μὲ τὶς προσφορές τῶν ἄλλων.

Στους χίλιους αν­θρώ­πους που κλαί­νε για τον θά­να­το κά­ποιου αγα­πη­μέ­νου....

Στους χίλιους αν­θρώ­πους που κλαί­νε για τον θά­να­το κά­ποιου αγα­πη­μέ­νου του προ­σώ­που, ούτε ένας κλαί­ει για τα αμαρ­τή­μα­τα του νε­κρού, αλλά κλαί­ει για το ότι θα τον στε­ρη­θούν.
Δεν έχου­με δά­κρυα τέ­τοια, που να ωφε­λή­σουν την ψυχή του νε­κρού.
Δεν τα έχου­με πιά­σει σω­στά τα θέ­μα­τα αυτά και αντί να βο­η­θή­σου­με, κά­νου­με κακό.
Οπωσ­δή­πο­τε θα στε­νο­χω­ρη­θείς,θα συγ­κι­νη­θείς, θα πο­νέ­σεις,θα θλι­βείς, αλλά όχι να κλαις απα­ρη­γό­ρη­τα και να λυ­πη­θείς και όταν τους το λες, σου λένε:
Και ο Θεός έκλα­ψε, όταν είδε τον Λά­ζα­ρο νε­κρό.
Να που εί­μα­στε ακα­τή­χη­τοι !

"Ο Άγγελος είπε: Δεν τα κλέβω, θα μάθεις αργότερα που τα πηγαίνω"

Ερώτηση: Πάτερ, τα μνημόσυνα ωφελούν μόνο τους νεκρούς, ή ωφελούν και τους ζωντανούς;

Άκουσε κόρη μου, την εποχή του κομμουνισμού στη Ρωσία η εκκλησία του Θεού ήταν υπό διωγμό, κανένας δε μπορούσε από φόβο να πάει στην εκκλησία να βαπτισθεί ή να παντρευτεί χριστιανικά.

Σε ένα ανθρακωρυχείο της Ρωσίας δούλευαν εβδομήντα εργάτες και έβγαζαν κάρβουνο. Ένας από τους εργάτες ήταν κρυπτοχριστιανός και μαζί με τη γυναίκα του, που ήταν ευσεβής Χριστιανή, πήγαιναν σε μια εκκλησία, που ήταν σε ένα κρυφόν υπόγειον και εκεί εκκλησιάζονταν.

Ο άγιος Χριστοφόρος ο Παπουλάκος πράγματι προφήτευε

Ο άγιος Χριστοφόρος ο Παπουλάκος πράγματι προφήτευε. Πολλές προφητείες του διεσώθηκαν διά της παραδόσεως από γενεά σε γενεά. Κάθε πόλη και κάθε χωριό γνωρίζει και κάποια προφητεία του, ενώ έχουν διασωθεί πολλά περιστατικά όπου φαίνεται το προορατικό του χάρισμα...
" – «Εδώ στο νεκροταφείο σας, ελάτε όλοι να σας δείξω το μνήμα»,
είπε όταν κήρυττε στο πολύ μικρό χωριό Αλάημπεη κοντά στην εκκλησία Άγιος Γεώργιος όταν περιόδευε τα χωριά της Λακωνίας.
Στάθηκε σ’ ένα χορταριασμένο μνήμα με ξερά χόρτα και είπε:

Για όσους βρίσκονται στην κόλαση...

Για όσους βρίσκονται στην κόλαση, 

μια επιμνημόσυνη δέηση είναι σαν το φως της ημέρας για έναν κρατούμενο. 

Αγιος Γαβριήλ του Σαμταύρου (Ουργκεμπάτζε)

Παιδιά μου ο Θεός θα μας ρωτήσει την ημέρα της Κρίσεως αν δίναμε τα ονόματα των κεκοιμημένων γονέων μας στα Σαρανταλείτουργα!

Μεγάλη ήταν η σημασία που έδινε ο άγιος Πατήρ Ιωάννης Καλαΐδης στον αγώνα που θα πρέπει να κάνουμε για τους κεκοιμημένους!

Μας έλεγε ότι θα πρέπει να δίνουμε τα ονόματά τους στους ιερείς για να τα διαβάζουν και να βοηθιούνται έτσι οι ψυχές. Έλεγε ότι τα κόλυβα είναι το καλύτερο που μπορούμε να κάνουμε και ότι οι ψυχές αναπαύονται με αυτά και ιδιαίτερα τα Ψυχοσάββατα! Μέχρι και ο άγιος Ραφαήλ μάς έλεγε ότι ζήτησε από κάποιους να του κάνουν κόλυβα για την γιορτή του!

π. ΣΕΡΑΦΕΙΜ ΡΟΟΥΖ: Η ΟΜΟΡΦΙΑ ΤΟΥ ΨΥΧΟΣΑΒΒΑΤΟΥ!

Σήμερα, από το πρωί, ένιωθα μια αναπάντεχη χαρά και συγκίνηση. Σα να είχε ανοίξει κάπου – κάπου μέσα μου – μια μυστική πόρτα, που με σύνδεε με όλους τους κόσμους, από τους οποίους προσδοκούσα να ξεπροβάλουν και να με συναντήσουν πρόσωπα, που μόνο στα όνειρά μου και στις κρυφές επιθυμίες μου τα συναντούσα. Πρόσωπα της οικογένειάς μου, όχι μόνο συγγενείς, αλλά και φίλοι, φίλοι των γονιών μου, άνθρωποι που είχα γνωρίσει όταν ήμουν παιδί, μα και άλλοι, που είχαν ζήσει όταν ήταν παιδιά οι ηλικιωμένοι σήμερα γονείς μου. Και πρόσωπα, επίσης, που είχα ζήσει μαζί τους πρόσφατα, κι όμως το αόρατο χέρι του θανάτου τα άρπαξε, πρόωρα ή όχι, και τα εξαφάνισε από τη ζωή μας.

ΣΥΝΑΞΑΡΙ ΤΡΙΩΔΙΟΥ: ΣΑΒΒΑΤΟ ΤΩΝ ΨΥΧΩΝ.

Συναξάρι Τριωδίου. Το Σάββατο αυτό οι θειότατοι πατέρες θέσπισαν να μνημονεύουμε όλους τους ευσεβώς κοιμηθέντες όλων των αιώνων. Επειδή πολλοί πέθαναν ξαφνικά και στην ξενιτιά και με κάθε είδους θάνατο, και πολλοί ήταν ίσως φτωχοί, και δεν αξιώθηκαν τις καθορισμένες ψαλμωδίες και τα μνημόσυνα, οι άγιοι πατέρες από φιλανθρωπία θέσπισαν, η Ορθόδοξη Καθολική Εκκλησία να κάνει μνημόσυνα κοινά για όλους, για να περιλαμβάνονται σε αυτά και όσοι για κάποιο λόγο δεν τους έγιναν τα συνηθισμένα μνημόσυνα. Αυτό το παρέλαβαν από τους ιερούς αποστόλους, διότι αυτά που γίνονται για τους κεκοιμημένους προξενούν σε αυτούς μεγάλη ωφέλεια.

ΠΕΡΙ ΜΝΗΜΟΣΥΝΩΝ ΚΑΙ ΟΙ ΘΕΣΕΙΣ ΤΩΝ ΑΙΡΕΤΙΚΩΝ

 

Απολογητικά

ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ Θ. ΚΟΚΟΡΗ

ΠΕΡΙ ΜΝΗΜΟΣΥΝΩΝ

    Η Εκκλησία των Διαμαρτυρομένων και όλες οι παραφυάδες α­κραίες και μη, οι προερχόμενες από την Διαμαρτύρησι αφού απέρριψε συλλήβδην την Ιερά παράδοσι της Εκκλησίας ως δήθεν νοθευθείσα από τις παπικές υπερβολές και μη δυναμένη να ξεχωρίση την γνήσια παράδοσι από την παρεισφρύσασα, απέρριψε μαζί με τα πολλά και ωφέλιμα και τον θεσμό των μνημοσύνων, με αποτέλεσμα να στερή τα τέκνα της από τις ωφέλειες των μνημοσύνων.