Του πρωτοπρεσβύτερου και εφημέριου του Ι.Ν Αγίων Ταξιαρχών Ταξιάρχη Ιστιαίας Ευβοίας Στέφανου Στεφόπουλου
Στις μέρες μας κυκλοφορούν στα ΜΜΕ και ιδίως στο διαδίκτυο ποικίλλες ομάδες, ενώσεις, σύλλογοι, γκουρού, σέκτες, τσαρλατάνοι οι οποίοι δρουν εντελώς ανεξέλεγκτα και συχνά παρασύρουν ανυποψίαστους πολίτες σε μονοπάτια ύπουλα, επικίνδυνα, παραπλανητικά.
Αρκετοί από αυτούς ασχολούνται με ψευδοθεραπείες εκ των οποίων πολλές καλύπτονται κάτω από ένα μανδύα επιστημονικό, χρησιμοποιούν αληθινούς επιστημονικούς όρους αλλά με ύπουλη αν μη κακή πρόθεση με σκοπό να παραπλανήσουν κόσμο.
Ένας τέτοιος επιστημονικός μανδύας που συχνά εμπλουτίζεται και από νεοεποχίτικους παραπλήσιους όρους, χωρίς καμμία όμως επιστημονική βάση έχει να κάνει με την λεγόμενη “κβαντική ιατρική” .
Ας δούμε παρακάτω τις προειδοποιήσεις γιά την επικινδυνότητα κβαντικών αναξέλεγκτων “θεραπειών” όταν αυτές χρησιμοποιούνται αριστοτεχνικά και παραπλανητικά από σέκτες , νεοεποχίτικες ομάδες, “εναλλακτικούς θεραπευτές”, και γενικά ανθρώπους που δεν έχουν την παραμικρή σχέση με την ιατρική επιστήμη .
Οι τοποθετήσεις προέρχονται από την έγκυρη και έμπειρη στα αντιαιρετικά θέματα, γαλλική
UNADFI.
Είναι μιά οργάνωση που ασχολείται με τις αιρέσεις και τις σέκτες («sectarian drifts») και συνεργάζεται με την MIVILUDES η οποία είναι ένας γαλλικός διυπουργικός κρατικός φορέας. Το ακρωνύμιο σημαίνει Mission interministérielle de vigilance et de lutte contre les dérives sectaires, δηλαδή περίπου «Διυπουργική Αποστολή Επαγρύπνησης και Καταπολέμησης των Σεχταριστικών Εκτροπών». Δημιουργήθηκε το 2002 και σήμερα λειτουργεί υπό το γαλλικό Υπουργείο Εσωτερικών ενώ από το 2024 ο ρόλος της έχει κατοχυρωθεί νομοθετικά με τον νόμο της 10ης Μαΐου 2024, ο οποίος ενίσχυσε και το γαλλικό ποινικό πλαίσιο για την ψυχολογική ή σωματική «υποταγή» (sujétion) και για ορισμένες επικίνδυνες πρακτικές υγείας.
(Κι αυτά στο λαϊκό κράτος της Γαλλίας. Στην όχι περισσότερο δημοκρατική Ελλάδα δε θα μπορούσε άραγε να υπάρχει ένας αντίστοιχος κρατικός φορέας γιά να προστατεύει τους πολίτες της – και όχι μόνο τους πλειοψηφούντες Ορθοδόξους – από ακραίες επικίνδυνες σέκτες και ομάδες με χαρακτήρα και πρακτικές επικίνδυνες γιά την κοινωνία; )
Η UNADFI είναι αρκετά ξεκάθαρη για τη λεγόμενη «κβαντική ιατρική».
Το βασικό της μήνυμα είναι ότι δεν θεωρεί την «κβαντική ιατρική» πραγματική εφαρμογή της κβαντικής φυσικής στην ιατρική, αλλά κυρίως μια ψευδοεπιστημονική πρακτική που χρησιμοποιεί επιστημονική ορολογία για να προσδώσει κύρος σε μη τεκμηριωμένες θεραπείες.
Βεβαίως δεν ισχυρίζεται ότι κάθε άνθρωπος που ασκεί ή πιστεύει στην κβαντική ιατρική ανήκει αυτομάτως σε αίρεση. Η διάκριση είναι σημαντική.
Λέει όμως ότι η κβαντική ιατρική μπορεί να αποτελεί πεδίο κινδύνου για «dérives sectaires» αιρετικές/σεκταριστικές πρακτικές όπως όταν:
*Χρησιμοποιείται η λέξη «quantique» για να δοθεί επιστημονικό κύρος σε μη αποδεδειγμένες θεραπείες,
*Υπόσχονται θεραπεία πολλών ή και σοβαρών ασθενειών,
*Χρησιμοποιούνται μη επικυρωμένες «ενεργειακές» συσκευές,
*Οι μαρτυρίες ασθενών παρουσιάζονται ως απόδειξη αντί για επιστημονικές μελέτες,
*Δημιουργείται δυσπιστία απέναντι στην κλασική ιατρική,
*Ζητείται από τον ασθενή να σταματήσει ή να αποφύγει ιατρική θεραπεία,
*Δημιουργείται σχέση εξάρτησης από τον θεραπευτή.
Μάλιστα, σε δημοσίευσή της το 2024 γράφει ότι η «κβαντική ιατρική» μπορεί να οδηγήσει σε καθυστέρηση διάγνωσης, απομάκρυνση από τη συμβατική ιατρική και πιθανές σεκταριστικές παρεκκλίσεις.
Τι εννοείται με τη λέξη «κβαντική»;
Η UNADFI υποστηρίζει ότι υπάρχει κατάχρηση της πραγματικής κβαντικής φυσικής. Η κβαντομηχανική είναι πραγματική, εξαιρετικά καλά επιβεβαιωμένη φυσική θεωρία. Το πρόβλημα, σύμφωνα με την UNADFI, είναι όταν κάποιος παίρνει έννοιες όπως ενέργεια, συχνότητα, δόνηση, κβαντικό πεδίο και τις μεταφέρει αυθαίρετα στο ανθρώπινο σώμα για να ισχυριστεί ότι μπορεί να θεραπεύσει ασθένειες.
Σε νεότερη δημοσίευση του 2026, η UNADFI συνεχίζει να εντάσσει τους «quantum therapists» στο πλαίσιο των εναλλακτικών θεραπειών που μπορεί να συνδέονται με «dérives sectaires» και κινδύνους για την υγεία.
Άρα, με απλά λόγια:
Η UNADFI δεν λέει «η κβαντική ιατρική = αίρεση» με την έννοια ότι κάθε σχετικός θεραπευτής είναι μέλος μιας αίρεσης. Λέει ότι η λεγόμενη κβαντική ιατρική είναι σε μεγάλο βαθμό ψευδοεπιστημονική και ότι ορισμένες μορφές της μπορούν να αποτελέσουν έδαφος για σεκταριστική χειραγώγηση, ιδιαίτερα όταν απομακρύνουν τον άνθρωπο από την τεκμηριωμένη ιατρική.
Αν θέλουμε να διακρίνουμε έναν συγκεκριμένο θεραπευτή ή κέντρο που ισχυρίζεται ότι χρησιμοποιεί «κβαντική ιατρική», τα βασικά σημάδια που θα βοηθούσαν είναι τα εξής:
*Αποθαρρύνει την κανονική ιατρική.
*Σου λέει να διακόψεις φάρμακα, χημειοθεραπεία, ψυχιατρική θεραπεία ή να μην ακολουθήσεις τις οδηγίες γιατρού.
*Ισχυρίζεται ότι θεραπεύει σχεδόν τα πάντα όπως π.χ καρκίνο, αυτοάνοσα, κατάθλιψη, στειρότητα κ.λπ., χωρίς αξιόπιστες κλινικές αποδείξεις.
*Χρησιμοποιεί «κβαντική» ορολογία χωρίς πραγματικό επιστημονικό περιεχόμενο.
Π.χ. «κβαντικές συχνότητες», «κβαντική ενέργεια», «επαναπρογραμματισμός DNA», «κβαντικό πεδίο θεραπείας», χωρίς σαφή επιστημονικό μηχανισμό και δημοσιευμένα δεδομένα.
*Μετατρέπει την αποτυχία της θεραπείας σε δικό σου φταίξιμο.
Π.χ. «δεν θεραπεύτηκες επειδή δεν πίστεψες αρκετά», «έχεις αρνητικές σκέψεις» ή «δεν καθάρισες σωστά την ενέργειά σου».
*Δημιουργεί εξάρτηση από τον θεραπευτή π.χ σου παρουσιάζει τον ίδιο ως τον μοναδικό άνθρωπο που μπορεί να σε βοηθήσει ή απαιτεί συνεχείς συνεδρίες/σεμινάρια.
*Υπάρχει έντονη οικονομική εκμετάλλευση (πολύ ακριβά πακέτα, συνεχείς «αναβαθμίσεις», συσκευές ή προϊόντα που υποτίθεται ότι είναι απαραίτητα για τη θεραπεία).
*Χρησιμοποιούνται μαρτυρίες αντί για επιστημονικά στοιχεία όπως π.χ «Ο Χ θεραπεύτηκε από καρκίνο» δηλώσεις δηλαδή που δεν αποτελούν κλινική απόδειξη της αποτελεσματικότητας της “κβαντικής …ιατρικής”
*Υπάρχει πίεση να απομακρυνθείς από όσους διαφωνούν. Οικογένεια, φίλοι, γιατροί ή επιστήμονες χαρακτηρίζονται ως «τοξικοί», «κλειστόμυαλοι» ή ότι «δεν έχουν αφυπνιστεί».
*Ο …θεραπευτής αποκτά εξουσία πέρα από τη θεραπεία
Αρχίζει να σου λέει τι πρέπει να τρως, με ποιον να συναναστρέφεσαι, τι να πιστεύεις ή πώς να παίρνεις σημαντικές αποφάσεις στη ζωή σου.
*Ο …θεραπευτής δεν δέχεται καμία αμφισβήτηση.Όταν ζητάς αποδείξεις, η απάντηση συνήθως είναι ότι «η επιστήμη δεν είναι αρκετά εξελιγμένη για να το καταλάβει».
Το κρίσιμο σημείο
Δεν χρειάζεται να υπάρχουν όλα αυτά για να υπάρχει πρόβλημα. Και το ότι κάποιος χρησιμοποιεί τη λέξη «κβαντική» δεν αποδεικνύει από μόνο του ότι είναι αιρετικός.
Το πιο ανησυχητικό μοτίβο είνα οι ψευδοεπιστημονικοί ισχυρισμοί που οδηγούν σε υποσχέσεις θεραπείας. Αυτές με τη σειρα τους οδηγούν σε απαξίωση της συμβατικής ιατρικής και παράλληλα εκμεταλλεύονται οικονομικά και ψυχολογικά τον άνθρωπο δημιουργώντας εξάρτηση και τελικά έλεγχο της ζωής του.
Στο σημείο αυτό πολύ κατατοπιστικό θα ήταν να βλέπαμε κάποια πολύ συγκεκριμένα παραδείγματα που έφτασαν σε ομοσπονδιακό δικαστήριοα ( ΗΠΑ και αλλού) και είναι αρκετά κοντά σε αυτά που εξετάζουμε σχετικά με την «κβαντική θεραπεία/κβαντική ιατρική».
1. Quantum Wellness Botanical Institute – «ReJuvenation»
Το 2020 η Federal Trade Commission (FTC) των ΗΠΑ προσέφυγε στο U.S. District Court for the District of Arizona εναντίον της Quantum (Κβαντικό) Wellness Botanical Institute, του διευθυντή της Fred Auzenne και της Maria Gutierrez Veloso.
Πουλούσαν ένα χάπι με την ονομασία ReJuvenation και διαφήμιζαν ότι μπορούσε, μεταξύ άλλων:
να αντιστρέψει τη γήρανση,
να επιδιορθώσει βλάβες σε όργανα και ιστούς,
να αυξήσει τα βλαστοκύτταρα,
να βοηθήσει σε Alzheimer και Parkinson,
να αντιμετωπίσει βλάβες από έμφραγμα ή εγκεφαλικό,
να βοηθήσει σε τύφλωση και κώφωση.
Η FTC υποστήριξε ότι οι ισχυρισμοί ήταν παραπλανητικοί και χωρίς επαρκή επιστημονική τεκμηρίωση. Η υπόθεση κατέληξε σε δικαστικές διαταγές που απαγόρευαν τέτοιους μη τεκμηριωμένους ισχυρισμούς. Συνολικά επιβλήθηκαν χρηματικές υποχρεώσεις/κρίσεις ύψους 660.000 δολαρίων που χρησιμοποιήθηκαν για επιστροφές χρημάτων σε καταναλωτές.
Η FTC μάλιστα έστειλε επιστροφές σε 1.310 καταναλωτές, συνολικού ύψους σχεδόν 149.000 δολαρίων.
2. «Quantum» συσκευή για προστασία από COVID
Υπάρχει και άλλο πολύ χαρακτηριστικό παράδειγμα.
Το 2023 η FTC κινήθηκε εναντίον εταιρειών που πουλούσαν μια συσκευή/κάρτα που ονομαζόταν “Invisible Mask” ή “Virus Buster Card”. Οι πωλητές ισχυρίζονταν ότι χρησιμοποιούσε «quantum theory technology» και ότι μπορούσε να σκοτώνει το 99,9% των βακτηρίων και ιών γύρω από τον χρήστη και να προστατεύει από ασθένειες.
Η FTC ανέφερε ότι δεν υπήρχαν αξιόπιστα επιστημονικά στοιχεία που να υποστηρίζουν αυτούς τους ισχυρισμούς.
Μια σημαντική διευκρίνιση
Δεν θα ήταν σωστό να πούμε ότι «το δικαστήριο απέδειξε ότι η κβαντική ιατρική είναι αίρεση». Οι παραπάνω υποθέσεις αφορούσαν κυρίως παραπλανητικούς/μη τεκμηριωμένους ιατρικούς ισχυρισμούς και προστασία καταναλωτών, όχι την απόδειξη ότι κάποια ολόκληρη σχολή «κβαντικής ιατρικής» αποτελεί αίρεση.
Επίσης, θα μπορούσαμε να αναφέρουμε παραδείγματα όπου άνθρωποι χρησιμοποίησαν την “κβαντική” ορολογία για να πουλήσουν θεραπείες, συσκευές ή υποσχέσεις ίασης και τελικά αντιμετώπισαν δικαστικές/διοικητικές κυρώσεις.
Στη Γαλλία ένα πολύ σημαντικό δικαστικό προηγούμενο που αφορά ακριβώς την «κβαντική θεραπεία».
1. Γαλλία — «Thérapie quantique intégrative» και Conseil d’État
Πρόκειται για υπόθεση που έφτασε μέχρι το Conseil d’État, το ανώτατο διοικητικό δικαστήριο της Γαλλίας.
Ένας φυσικοθεραπευτής (masseur-kinésithérapeute) προωθούσε μαζί με τον αδελφό του μια μέθοδο που ονομαζόταν «Thérapie quantique intégrative» (TQI). Είχε γράψει βιβλίο, είχε δημιουργήσει ιστοσελίδα και έδινε συνεντεύξεις για τη μέθοδο.
Το πειθαρχικό όργανο του επαγγελματικού του κλάδου έκρινε ότι η μέθοδος δεν είχε επιστημονική επικύρωση και ότι η δημόσια προώθησή της χωρίς τις απαραίτητες επιφυλάξεις αποτελούσε παραβίαση των επαγγελματικών υποχρεώσεων.
Το Conseil d’État, στις 9 Νοεμβρίου 2018, επιβεβαίωσε ένα κρίσιμο σημείο: η «thérapie quantique intégrative» ήταν «insuffisamment éprouvée», δηλαδή ανεπαρκώς δοκιμασμένη/τεκμηριωμένη, και η προώθησή της χωρίς τις απαιτούμενες προειδοποιήσεις παραβίαζε τους δεοντολογικούς κανόνες των φυσικοθεραπευτών.
2. Γαλλία — υπόθεση ασθενούς με καρκίνο και «Centre de médecine quantique»
Υπάρχει και άλλη ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα γαλλική υπόθεση, αυτή τη φορά με ασθενή με καρκίνο του μαστού.
Η υπόθεση εξετάστηκε από την Chambre disciplinaire nationale του Conseil national de l’Ordre des médecins. Η ασθενής είχε αρχικά συμβατική αντικαρκινική θεραπεία, αλλά στη συνέχεια τη διέκοψε και είχε επαφές και με το Centre de médecine quantique de Bordeaux. J
Η απόφαση εξετάζει μεταξύ άλλων εάν ο γιατρός είχε παραβιάσει την υποχρέωσή του να παρέχει θεραπείες βασισμένες στα σημερινά επιστημονικά δεδομένα και εάν είχε προτείνει «procédé illusoire ou insuffisamment éprouvé», δηλαδή «μέθοδο απατηλή ή ανεπαρκώς δοκιμασμένη».
3. Η περίπτωση William Nelson — ΗΠΑ
Υπάρχει ακόμη πιο ακραία περίπτωση στις ΗΠΑ.
Ο William Nelson προωθούσε το EPFX/SCIO, μια συσκευή «biofeedback/energy medicine», με ισχυρισμούς ότι μπορούσε να εντοπίζει και να αντιμετωπίζει ασθένειες, ακόμη και καρκίνο. Η FDA τον είχε προειδοποιήσει να σταματήσει τους ψευδείς ιατρικούς ισχυρισμούς. Το 1996 κατηγορήθηκε ομοσπονδιακά για εννέα κακουργήματα απάτης και έφυγε από τις ΗΠΑ. (Seattle Times Archive)
Η υπόθεση συνδέεται επίσης με το ευρύτερο δίκτυο «quantum»/energy medicine και εκπαιδευτικά προγράμματα που χρησιμοποιούσαν όρους όπως Quantum Naturopathic Certification και Biofeedback Certification.
Και αυτά ταιριάζουν πολύ με όσα λέει η UNADFI: δεν αρκεί η λέξη «κβαντική» για να χαρακτηριστεί κάποιος αιρετικός. Η ανησυχία αρχίζει όταν η ψευδοεπιστημονική γλώσσα συνδυάζεται με υποσχέσεις ίασης, οικονομική εκμετάλλευση, απομάκρυνση από την ιατρική και εξάρτηση από τον θεραπευτή. Η ίδια η UNADFI έχει γράψει ότι το επιστημονικό λεξιλόγιο, συμπεριλαμβανομένου του «quantique», μπορεί να χρησιμοποιείται ως εργαλείο παραπλάνησης.
Η γαλλική MIVILUDES επίσης αναφέρει ως προειδοποιητικά σημάδια τον συνδυασμό όρων όπως «quantique», «magnétique», «vibratoire», «mémoire cellulaire» κ.λπ. με υψηλές χρεώσεις και απουσία έγκυρων επιστημονικών μελετών.
Όσον αφορά στην Ελλάδα.
Υπάρχει πολύ σημαντικό επίσημο ελληνικό έγγραφο για τον βιοσυντονισμό, ο οποίος συχνά παρουσιάζεται στην Ελλάδα ως «κβαντική ιατρική» ή «κβαντική βιοανάδραση».
Το Υπουργείο Υγείας, με έγγραφο που εκδόθηκε επί υπουργίας Ανδρέα Ξανθού, αναφέρει ρητά ότι: ο βιοσυντονισμός δεν αποτελεί διαγνωστική μέθοδο της συμβατικής ιατρικής,αποτελεί μέρος της εναλλακτικής ιατρικής, δεν τεκμηριώνεται επιστημονικά η αποτελεσματικότητά του, η ύπαρξη της σχετικής τεχνολογίας δεν σημαίνει αυτόματα ότι γίνεται αποδεκτή η εφαρμογή της.
Και υπάρχει κάτι που αφορά άμεσα τη Θεσσαλονίκη.
Υπάρχει κέντρο που διαφημίζει την «Κβαντική Ιατρική» στη Θεσσαλονίκη. Στην ιστοσελίδα τους αναφέρουν ότι η μέθοδος είναι «σύγχρονος κλάδος της ιατρικής επιστήμης», ότι βασίζεται στην κβαντική φυσική και υπόσχεται αντιμετώπιση διαφόρων παθήσεων.
Άλλο κέντρο στη Θεσσαλονίκη διαφημίζει «Κβαντική ΒιοαΚβαντικη νάδραση», «κβαντική τεχνολογία» και «αυτοΐαση».
Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι τα συγκεκριμένα κέντρα έχουν διαπράξει απάτη. Σημαίνει όμως ότι οι ισχυρισμοί τους δεν μπορούν να σταθούν ούτε με το επίσημο ελληνικό πλαίσιο και με την επιστημονική τεκμηρίωση.
