Ο όρος «εναλλακτική ιατρική» (alternative medicine) άρχισε να χρησιμοποιείται ευρέως κατά τον 19ο αιώνα, αλλά εδραιώθηκε μαζικά στις δεκαετίες του 1960 και 1970 στη Δύση ως μια μορφή «αντικουλτούρας» και αντίδρασης στην αλματώδη ανάπτυξη της κλασικής ιατρικής που δήθεν έγινε απρόσωπη και υπερβολικά τεχνοκρατική.

Η «ολιστική» προσέγγιση αποτελεί το θεωρητικό και φιλοσοφικό υπόβαθρο των περισσότερων εναλλακτικών θεραπειών.

Η λέξη προέρχεται από το ελληνικό «όλον». Η βασική της αρχή είναι ότι ο άνθρωπος δεν είναι απλώς ένα σύνολο από όργανα που νοσούν, αλλά μια αδιαίρετη ενότητα σώματος, μυαλού, ψυχής και περιβάλλοντος.

Αν και η ιατρική αποδέχεται τη σημασία της ψυχολογίας του ανθρώπου και  στην σωματική του υγεία (ψυχοσωματικά), η «ολιστική ιατρική» στον εναλλακτικό χώρο συχνά ξεπερνά τα επιστημονικά όρια και ισχυρίζεται ότι η θεραπεία πρέπει να γίνεται αποκλειστικά μέσω της αποκατάστασης μιας υποτιθέμενης «συμπαντικής ή εσωτερικής ενέργειας» (ζωτική δύναμη), απορρίπτοντας τις στοχευμένες ιατρικές θεραπείες και τις φαρμακευτικές αγωγές.

Ποια η σχέση της «εναλλακτικής- ολιστικής» ιατρικής με τις ανατολικές Θρησκείες, λατρείες και σέκτες;

Η σχέση αυτή είναι δομική και ιστορική, καθώς η έκρηξη της εναλλακτικής ιατρικής στη Δύση τη δεκαετία του ’70 ταυτίστηκε απόλυτα με το «κίνημα της Νέας Εποχής» (New Age).

Οι εναλλακτικές θεραπείες δανείστηκαν και μετέφρασαν με δυτικούς όρους (συχνά ψευδοεπιστημονικούς) θεολογικές αντιλήψεις από τον Ινδουισμό, τον Βουδισμό και τον Ταοϊσμό π.χ «θεραπείες» όπως το Ρέικι, ο βελονισμός, το Σιάτσου και η κρυσταλλοθεραπεία βασίζονται στην πεποίθηση ότι το σώμα διαρρέεται από μια αόρατη ζωτική ενέργεια (που στον Ινδουισμό λέγεται Πράνα και στον Ταοϊσμό Τσι).

Για τις θρησκείες αυτές, η ενέργεια αυτή είναι θεϊκή.

Αρκετές πρακτικές (όπως ορισμένες μορφές ενεργειακής θεραπείας ή διαλογισμού) περιλαμβάνουν στοιχεία σαμανισμού, επίκλησης πνευμάτων («re channeling») ή αστρολογίας

Οι “εναλλακτικές θεραπείες” ως όχημα  θρησκευτικού προσηλυτισμού

Δεν είναι λίγες οι θρησκευτικές σέκτες, οι παραθρησκευτικές ομάδες και οι «γκουρού» που χρησιμοποιούν τις εναλλακτικές θεραπείες ως «όχημα» προσηλυτισμού νέων μελών.

Ο άνθρωπος που είναι άρρωστος ή πονάει βρίσκεται σε ευάλωτη ψυχολογική κατάσταση και είναι πολύ πιο εύκολο να χειραγωγηθεί ώστε να δεχτεί μια  θρησκευτική ή μεταφυσική θεωρία που του υποσχεται ότι μέσω αυτής θα βρει τη θεραπεία του.

Πρόκειται δηλαδή για έναν δόλιο  θρησκευτικό προσηλυτισμό  με κιβδηλα «ανταλλάγματα» που όπως έχουμε γράψει σε άλλα σχετικά  άρθρα της ιστοσελίδας μας ,έχει θέσει πολλές φορές σε σοβαρό κίνδυνο την υγεία και τη ζωή, ταλαιπωρημένων σωματικά και ψυχολογικά  συνανθρώπων μας. Συνανθρώπων μας που συνειδητά ή ασυνείδητα  γύρισαν  την πλάτη  στην αληθινή Ιατρική  επιστήμη και  την πίστη τους  στον Χριστό  κι έπεσαν  στα δίχτυα του σκοτεινού  οικονομικο-θρησκευτικού  συμπλέγματος  παραπλανημένοι και απελπισμένοι.

Όπως  έχει καταγραφεί σε δημοσιευμένες  έρευνες δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις  των καταστροφικών  συνεπειών  αυτών των  “θεραπειών” όπως π.χ  καρκινοπαθών  που πείσθηκαν απο αυτά  τα  “κέντρα” να  εγκαταλείψουν  την  θεραπεία τους και να ακολουθήσουν τα δικά τους «ιατρικά» και θρησκευτικά «πρωτόκολλα» καταλήγοντας στον θάνατο.

Η ελληνική πολιτεία και οι «εναλλακτικοί- ολιστικοί» …θεραπευτές

Κατ αρχάς να πούμε ότι η πολιτεία και ο ιατρικός κόσμος δεν θεωρούν τις εναλλακτικές θεραπείες ως αποδεδειγμένη επιστημονική ιατρική και δεν αναγνωρίζονται ως επίσημες ιατρικές μέθοδοι ή ειδικότητες στην Ελλάδα από τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο.

Η άσκηση θεραπειών που στερούνται επιστημονικής τεκμηρίωσης, ιδίως όταν παρουσιάζονται ως ικανές να θεραπεύσουν σοβαρές ασθένειες, πρέπει να ελέγχονται αυστηρά και όταν πρέπει να διώκονται ποινικά ως αντιποίηση ιατρικού επάγγελματος ή απάτη.

Ο βελονισμός αποτελεί τη μοναδική «εξαίρεση» στην Ελλάδα, καθώς είναι επίσημα αναγνωρισμένος ως ιατρική πράξη και όχι απλώς ως μια εναλλακτική θεωρία, παρ΄όλο που όπως και η παραδοσιακή κινεζική “ιατρική” στην οποία  βασίζεται ,εδράζεται  πάνω στη φιλοσοφία του Ταοϊσμού περί ισορροπίας του «Τσι» (Qi) , δηλαδή της “ζωτικής ροής ενέργειας” και των “δυνάμεων” του Γιν και του Γιανγκ (βλέπε σχετικές αναρτησεις στην ιστοσελίδα μας: )

Στην Ελλάδα όπως συμβαίνει δυστυχώς σε πολλούς τομείς, υπάρχουν πολλά νομικά κενά και αντιφάσεις που ευνοούν την ανάπτυξη, την λειτουργία και την άσκηση παράνομων και επικίνδυνων πρακτικών της λεγόμενης “εναλλακτικής” ή “ολιστικής” …ιατρικής.

Πρακτικές με βαρυγδουπους τίτλους , παραπλανητικές διαφημίσεις κλπ, που όμως  κρύβουν την σχέση ή  τις διασυνδέσεις  τους με θρησκείες, κακοδοξίες, λατρείες και σέκτες. Πρακτικές που  μέσω των υποσχέσεων για θεραπεία σωματικών και ψυχικών νόσων προσηλυτίζουν έμμεσα ή άμεσα τον ανύποπτο, τον αφελή και τον ευάλωτο συμπολίτη μας θέτοντας συχνά σε σοβαρό κινδυνο την υγεία αλλά και την ζωή του.

Μετά τον τραγικό θάνατο του Γώργου Μαζωνάκη, τα ΜΜΕ μπορεί να ασχολήθηκαν τα ΜΜΕ με την εναλλακτική – ολιστική ιατρική και τους κινδύνους απο τις εφαρμογές της, ωστόσο πριν όχι μόνο δεν έγραφαν τίποτα αλλά αντιθέτως εμμέσως ή αμέσως διαφήμιζαν τετοιου είδους πρακτικές φιλοξενώντας σε εκπομπές ή σε συνεντεύξεις εκπροσώπους απο αυτόν τον χώρο.
Ένας χώρος που περιλαμβάνει μέχρι και “κλινικές μακροβιότητας” που ασκούν την “Ιατρική της μακροζωϊας και ευεξίας” η οποία φυσικά δεν υπάρχει ως  ειδικότητα στην ιατρική επιστήμη.
Πρόσφατα μάλιστα ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης βρέθηκε στο επίκεντρο κριτικής για επίσκεψή του σε μια τέτοια ιδιωτική κλινική-μονάδα “μακροβιότητας”, τονίζοντας το “συναρπαστικό έργο” που επιτελεί ευχόμενος καλή επιτυχία σε αυτό με την προσδοκία ότι έτσι θα αναπτυχθεί στην Ελλάδα ο ιατρικός τουρισμός ειδικά απο χώρες της Μ.Ανατολής.

Μετά τον θάνατο του Γ. Μαζωνάκη και τα ζητήματα που οψίμως αναδείχθηκαν απο τα ΜΜΕ γύρω από τα ιατρεία “αναγεννητικής ιατρικής και μακροζωίας”, ο Άδωνις Γεωργιάδης προανήγγειλε αυστηρότερους ελέγχους, εφαρμογή με QR code για τις άδειες των ιατρείων και συνεργασία με τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο (ΠΙΣ), τον Ιατρικό Σύλλογο Αθηνών (ΙΣΑ) και το ΕΚΠΑ για τη δημιουργία νέου αυστηρού θεσμικού πλαισίου.

Στην Ελλάδα, δεν υπάρχει ολοκληρωμένος νόμος που να αναγνωρίζει ή να ρυθμίζει επίσημα τις εναλλακτικές θεραπείες ως «ιατρικές επιστήμες». Ωστόσο, η άσκησή τους επιτρέπεται νομικά ως επιχειρηματική-επαγγελματική δραστηριότητα, υπό την προϋπόθεση ότι δεν υπόσχονται ιατρική θεραπεία ασθενειών.

Εδω βλέπουμε μια μάλλον σκόπιμη ασάφεια αλλά και μία αντίφαση που δημιουργεί πολλά ερωτηματικά.Τι σημαίνει ο όρος “θεραπεία” όταν αναφερόμαστε σε θέματα υγείας και πως είναι δυνατόν να μην συνδεεται με τις λέξεις “Ιατρική” η “ιατρός”;

Το κράτος τις αντιμετωπίζει με δύο τρόπους:

1. Πρακτικές που ασκούνται και από Γιατρούς (Συμπληρωματική Ιατρική)
• Ομοιοπαθητική: Είναι ιδιαίτερα διαδεδομένη. Αν και δεν θεωρείται επίσημη ιατρική ειδικότητα, ο Πανελλήνιος Ιατρικός Σύλλογος δέχεται ότι πρέπει να εφαρμόζεται μόνο από γιατρούς, ώστε να εξασφαλίζεται ότι ο ασθενής δεν θα εγκαταλείψει την κλασική, αναγκαία θεραπεία του για σοβαρές νόσους.

(Μερικά απο τα σχετικά άρθρα μας για την ομοιοπαθητική:ΟΜΟΙΟΠΑΘΗΤΙΚΗ:
ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΠΑΤΗΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΔΥΝΑΜΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ, Ομοιοπαθητική ιατρική, η μαγεία και η Μασονία , ΟΜΟΙΟΠΑΘΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΑΓΑΝΙΣΜΟΣ )

• Βοτανοθεραπεία / Φυτοθεραπεία: Πολλοί γιατροί ή φαρμακοποιοί προτείνουν εγκεκριμένα φυτικά σκευάσματα ως συμπληρώματα, αλλά η διάγνωση σοβαρών παθήσεων παραμένει καθαρά ιατρικό έργο.

2. Πρακτικές που επιτρέπονται ως «Υπηρεσίες Υγείας / Ευεξίας» και που μπορούν να τις ασκούν ακόμα και επαγγελματίες που δεν έχουν σπουδασει Ιατρική και δεν έχουν σχετική αδεια ασκήσεως ιατρικού επαγγέλματος
Ρεφλεξολογία & Σιάτσου (βλ. σχετικές αναρτήσεις μας: ΡΕΦΛΕΞΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΑΣΥΜΒΑΤΗ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΗ ΜΟΡΦΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ, ΡΕΦΛΕΞΟΛΟΓΙΑ: ΘΕΡΑΠΕΙΑ ή ΝΕΟΕΠΟΧΙΤΙΚΗ Π• Αρωματοθεραπεία & Χειροπρακτική ( βλ. σχ. αναρτησεις μας: “Αρωματοθεραπεία”. Μια ακόμα νεοποχήτικη “θεραπεία” που είναι ασύμβατη και με την χριστιανική πίστη και με την ιατρική επιστήμη, Επικίνδυνη η αρωματοθεραπεία;)

• Ενεργειακές πρακτικές (π.χ. Ρέικι) ( βλ.σχ. αναρτησεις μας : Θεραπευτική μέθοδος Ρέικι. Μιά ἰαπωνική θρησκεία στήν Ἑλλάδα,ΤΟ ΡΕΪΚΙ ΣΥΜΒΙΒΑΖΕΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΙΣΤΗ; )

Το Υπουργείο Οικονομικών έχει δημιουργήσει επίσημους κωδικούς δραστηριότητας (ΚΑΔ) για επαγγελματίες που θέλουν να ανοίξουν νόμιμα γραφεία,κέντρα …ευεξίας κλπ!!!

Αυτό σημαίνει ότι είναι νόμιμο να εργάζεται κανείς σε αυτούς τους τομείς, αλλά οι υπηρεσίες τους θεωρούνται εναλλακτικές υπηρεσίες ευεξίας και όχι ιατρική περίθαλψη.Οποιοσδήποτε μη γιατρός ασκεί τις παραπάνω μεθόδους, επιτρέπεται να το κάνει μόνο για χαλάρωση, ευεξία και ανακούφιση από το στρες (;;; ).

Αν ένας εναλλακτικός θεραπευτής ισχυριστεί ότι μπορεί να «θεραπεύσει» καρκίνο, διαβήτη, αυτοάνοσα ή να σταματήσει την κλασική φαρμακευτική αγωγή ενός ασθενούς, τότε περνάει το όριο της παρανομίας και διώκεται για απάτη και έκθεση σε κίνδυνο.

Αυτό βέβαια στις πλείστες των περιπτώσεων παραμένει ως θεωρία και όχι ως πραξη προστασίας της δημόσιας υγείας εκ μέρους της πολιτείας, αφού ήδη υπάρχουν λειτουργούν και διαφημίζονται δεκάδες αν όχι εκατοντάδες τέτοιου ή παρόμοιου είδους δραστηριότητες είτε αυτές αφορούν σε φυσικά πρόσωπα, είτε σε νομικά πρόσωπα (κέντρα, επιχειρήσεις, κλινικές ,θρησκευτικές και παραθρησκευτικές οργανώσεις, λέσχες , όμιλοι κλπ).

Μελετώντας σχετικά άρθρα σε έγκριτα επιστημονικά ιατρικά περιοδικά εύκολα θα διαπιστώσει και ο πιο άδαής ότι η συντριπτική πλειονότητα των εναλλακτικών μεθόδων (π.χ. ομοιοπαθητική, ρεφλεξολογία, ενεργειακές θεραπείες κλπ ) δεν βασίζονται στην επιστημονική μέθοδο και στερούνται κλινικών αποδείξεων για την αποτελεσματικότητά της, πέραν του φαινομένου placebo (ψευδοφάρμακο).

Ωστόσο θα δούμε και πολλά άρθρα δυστυχώς και σε ιστοσελίδες π.χ φαρμακείων ή και γιατρών που υποστηρίζουν το αντίθετο όχι με καθαρά και τεκμηριωμένα επιστημονικά αντεπιχειρήματα, αλλά με γενικού και νεφελώδους τύπου απόψεις περί ενέργειας , σύμπαντος , κυττάρων κλπ που συνήθως είναι αυτούσιες μεταφορές «φιλοσοφικών» και θρησκευτικών απόψεων ανατολικής κυρίως προέλευσης.

Απόψεις που στηρίζονται π.χ στον «βιταλισμό» (vitalism), την πεποίθηση δηλαδή ότι το σώμα κινείται από μια αόρατη πνευματική συμπαντική ενέργεια(φυσικά ή βιολογία και φυσική δεν αναγνωρίζουν την ύπαρξη τέτοιας ενέργειας, καθώς ούτε έχει μετρηθεί ούτε έχει παρατηρηθεί στο εργαστήριο).

Συχνά οι εναλλακτικοί θεραπευτές χρησιμοποιούν επιστημονικούς όρους (όπως «κβαντική», «μαγνητική», «κυτταρική») με εντελώς λανθασμένο ή αυθαίρετο τρόπο για να προσδώσουν κύρος στις μεθόδους τους
Όπως προαναφέρθηκε πολλές από τις πιο δημοφιλείς εναλλακτικές θεραπείες προέρχονται απευθείας από τα μεταφυσικά και θρησκευτικά συστήματα της Ανατολής (Ινδουισμός, Βουδισμός, Ταοϊσμός) αν και στη Δύση, οι πρακτικές αυτές απογυμνώθηκαν εν μέρει από το αυστηρό θρησκευτικό τους πλαίσιο και ενσωματώθηκαν στο κίνημα της Νέας Εποχής (New Age), παρουσιαζόμενες ως «φυσικές» ή «ενεργειακές» θεραπείες.

Ας δούμε ενδεικτικά μερικές από αυτές:

Αγιουρβέδα: Είναι το παραδοσιακό σύστημα της Ινδίας, άμεσα συνδεδεμένο με τις ινδουιστικές γραφές (Βέδες) (βλ. σχ. αναρτήσεις μας : Αγιουρβέδα χωρίς διαφήμιση , ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΙΟΥΡΒΕΔΑ)
Παραδοσιακή Κινεζική Ιατρική & Βελονισμός: Βασίζονται στη φιλοσοφία του Ταοϊσμού περί ισορροπίας του «Τσι» (Qi) – της ζωτικής ροής ενέργειας – και των δυνάμεων του Γιν και του Γιανγκ.
Ρέικι & Γιόγκα: Το Ρέικι (ιαπωνικής προέλευσης) βασίζεται στη μεταφορά συμπαντικής ενέργειας, ενώ η Γιόγκα, παρότι στη Δύση εφαρμόζεται συχνά ως γυμναστική, αποτελεί στην ουσία πνευματικό/θρησκευτικό μονοπάτι του Ινδουισμού.(Δεκάδες οι αποκαλυπτικές αναρτήσεις μας ειδικά  σχετικά με την γιόγκα)
Σχέση με Σέκτες και Παραθρησκευτικές Ομάδες
Η εναλλακτική ιατρική αποτελεί πολύ συχνά «κερκόπορτα» τον προσηλυτισμό μελών σε σέκτες, λατρείες και παραθρησκευτικές οργανώσεις. Αυτό συμβαίνει για τους εξής λόγους:

Το «Προσωπείο» της Υγείας: Οι ομάδες αυτές σπάνια συστήνονται εξαρχής ως θρησκευτικές. Εμφανίζονται ως «κέντρα ευεξίας», «σχολές αυτοβελτίωσης» ή «μονάδες εναλλακτικής θεραπείας», προσελκύοντας άτομα που περνούν κρίση υγείας ή ψυχολογική πίεση και είναι ευάλωτα.

Απομόνωση από την κοινωνία: Όπως επισημαίνουν μελέτες για τη λειτουργία των σεκτών, οι εναλλακτικές θεραπείες καλλιεργούν μια ελιτίστικη νοοτροπία («εμείς ξέρουμε την κρυφή αλήθεια, οι άλλοι είναι τυφλωμένοι»). Οδηγούν τον ασθενή να δυσπιστεί τυφλά απέναντι στην «κατεστημένη» επιστήμη, τους γιατρούς και, τελικά, το ίδιο του το περιβάλλον αν αυτό διαφωνεί.

Οικονομική και Ψυχολογική Εξάρτηση: Ο ασθενής παραδίδεται στην αυθεντία ενός «γκουρού» ή «θεραπευτή». Όταν η θεραπεία αποτυγχάνει, η ευθύνη μετακυλίεται στον ίδιο τον ασθενή («δεν είχες αρκετή πίστη», «το μπλοκάρισμά σου είναι βαθύ»), με αποτέλεσμα να εγκλωβίζεται σε έναν αέναο κύκλο συνεδριών και οικονομικής εκμετάλλευσης

Επίλογος (του πρωτοπρεσβύτερου και εφημέριου του Ι.Ν Αγίων Ταξιαρχών Ταξιάρχη Ιστιαίας Ευβοίας Στέφανου Στεφόπουλου)

Στην εποχή αυτή της παραζάλης , της αμφισβήτησης των ηθικών χριστιανικών αξιών, της μεταμοντέρνας woke δαιμονικής υποκουλτούρας, της σχετικοποίησης και περιθωριοποίησης των αληθειών του Ευαγγελίου, της αλλοτρίωσης και μηδενισμού πάντων , μόνη αποτελεσματική θεραπευτική, ψυχής και σώματος, διέξοδος παραμένει η Ορθόδοξη πίστη και ζωή.

Γιά την ψυχοσωματική ίαση , την ευτυχισμένη ζωή, την ευζωΐα και κυρίως την σωτηρία της ψυχής χρειάζονται οι βασανισμένες ψυχές των ανθρώπων την ταπείνωση και όχι την ανάδειξη του “Εαυτού”. Την πίστη στον Ιησού Χριστό και την λατρεία του Αγίου Τριαδικού Θεού και όχι την “θεοποίηση” του άψυχου σύμπαντος. Την υγεία του σώματος ως δώρο του Θεού και όχι ως αυταξία που οδηγεί στην υποδούλωση τελικά σε αλλότριους θεούς και τεχνικές που οδηγούν στο απόλυτο τίποτα.
Ο Κύριός μας, άλλωστε, μας διαβεβαίωσε πως “εγώ ειμί η θύρα…. ” (Ιωα. 10, 9).

Πηγές: jneurology.gr, researchgate.net, researchgate.net, el.wikipedia.org, impantokratoros.gr, anosiapharmacy.gr, ACTION 24 (https://www.youtube.com/watch?v=A8vZouH5p2w ), tovima.gr, entaksis.gr)