ΔΙΩΞΕΙΣ ΤΟΥ ΙΕΡΟΚΗΡΥΚΟΣ π. ΑΥΓΟΥΣΤΙΝΟΥ Ν. ΚΑΝΤΙΩΤΟΥ: Εἴκοση ἄδικες μεταθέσεις, ἀπό τους ἀρχιερεῖς ἐκείνης τῆς ἐποχῆς, κλήσεις σε
πολιτικὰ καὶ ἐκκλησιαστικὰ δικαστήρια, φοβερές συκοφαντίας, ποὺ ἔφθασαν
μέχρι τυμβωρυχίας, μόνο σε μια 25ετια (1940-1965).
Ὁ πιστὸς λαός ξεσηκώνεται. Στελνει τηλεγραφήματα και ἐπιστολές διαμαρτυρίας ἀπό κάθε γωνία τῆς Ἑλλάδος, σταματα τοὺς ἐπισκόπους και διαμαρτύρεται για τὴν ἀδικη φίμωση τοῦ ἀγωνιστοῦ ἱεροκήρυκα Αυγουστίνου Καντιώτου. Ἡ κατακραυγή τοῦ Τύπου και τοῦ λαοῦ κατα τῆς Ι. Συνόδου γινεται καθημερινῶς μεγαλύτερη… Τέλος την Μεγάλη Τρίτη του 1965 ἀναγκάζεται να ἀνακαλέση την ἀπόφαση
Ἐκκλησιαστικὰ θέματα
Ἡ
Ἐκκλησία, εἰς τὴν στενὴν ἔννοιαν τῆς Διοικούσης Ἐκκλησίας, εἰς τὴν
ὁποίαν δυστυχῶς τὴν περιορίζουν οἱ πολλοί, ἐξ ἀφορμῆς τῆς τελευταίας
ὀγκώδους συγκεντρώσεως τοῦ εὐσεβοῦς λαοῦ εἰς τὸ «Ἀκροπὸλ»
(περὶ τῆς ὁποίας γράφομεν εἰς τὸ ἐπόμενον ἄρθρον τοῦ παρόντος φύλλου)
ἐγένετο φλέγον θέμα τῶν ἡμερῶν. Παντοῦ συζητήσεις. Καὶ ἐκεῖνα ἀκόμη τὰ
θρησκευτικὰ περιοδικά, τὰ ὁποῖα μέχρι τοῦδε ἐκ κακῶς νοουμένης εὐλαβείας
πρὸς τοὺς φορεῖς τῆς ὑπερτάτης ἐκκλησιαστικῆς ἐξουσίας ἐτήρουν σιωπήν,
ἠναγκάσθησαν νὰ ἐξέλθουν ἐκ τοῦ καταφυγίου τῆς «εὐλαβοῦς» σιωπῆς καὶ νὰ ἐκφράσουν τὴν γνώμην των. Εὐχάριστον φαινόμενον!
Ἀλλʼ ὁποία εἶνε ἡ ἐκκλησιαστικὴ κατάστασις, ἐπʼ αὐτοῦ αἱ γνώμαι διχάζονται. Ἄλλοι μέν, προσκείμενοι εἰς ἀρχιερατικοὺς κύκλους καὶ κἄποιον κόκκαλον τῆς ἐκκλησιαστικῆς ἐξουσίας γλύφοντες, φρονοῦν, καὶ προσπαθοῦν νὰ πείσουν καὶ ἄλλους, ὅτι τὰ πάντα ἐν τῆ Διοικούση Ἐκκλησία εἶνε καλὰ καὶ θαυμάσια. Ἠξεύρεις τί σημαίνει τοῦτο; Εἶνε ὡς νὰ κάθεσαι ἐπὶ κρατῆρος ἡφαιστείου, νὰ πίνης καὶ νὰ διασκεδάζης καὶ νὰ τραγουδῆς καὶ νὰ χορεύης, ἐνῶ ὑπόκωφοι κρότοι σὲ προειδοποιοῦν ὅτι ἐγγὺς ἡ στιγμὴ τῆς φοβερᾶς ἐκρήξεως, κατὰ τὴν ὁποίαν τύμπανα, κιθάραι, φιάλαι καμπανίτου, ἐπιτραπέζια σκεύη καὶ σὺ ὁ ἴδιος καὶ οἱ μετὰ σοῦ ἀφρόνως εὐωχούμενοι θὰ τιναχθῆτε εἰς τὸν ἀέρα ἐν μέσω φλογῶν καὶ πεπυρακτωμένης ὕλης. Ἐξακολουθεῖτε λοιπὸν νὰ εὐωχῆσθε οἱ ἐπὶ τῶν θρόνων καὶ περὶ τοὺς θρόνους, καὶ νὰ ἐπαναλαμβάνετε τὸ ἴδιον τροπάριον, ὅτι ὅλα πηγαίνουν καλῶς!… Πρὸς θεραπείαν τῆς φοβερᾶς νόσου τῆς ἀναισθησίας, ὑπὸ τῆς ὁποίας ἔχουν καταληφθῆ οἱ πολλοί, συνιστῶμεν ὡς φάρμακον δραστικὸν τὸν ἐν Α΄ Θεσ. 5, 3 λόγον τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Ἄλλοι ὅμως, ὁ πλεῖστος λαός, ὅλως διαφορετικὴν ἔχει γνώμην περὶ τῶν ἐκκλησιαστικῶν πραγμάτων. Τὸ «κατηγορῶ» τοῦ λαοῦ μας, ὅπως ἐξέρχεται ἀπὸ τὰ στόματα ἀνδρῶν, γυναικῶν, νέων καὶ νεανίδων, καὶ μικρῶν ἀκόμη παιδίων, καὶ μορφωμένων καὶ ἀμορφώτων, καὶ ἀνθρώπων πάσης κοινωνικῆς τάξεως, ἀπὸ τοῦ λιμένος τοῦ Πειραιῶς μέχρι τῶν διαδρόμων τῆς ἑλληνικῆς Βουλῆς, εἶνε φοβερόν. Ὤ, ἐὰν ἔφθανον εἰς τὰς ἀκοὰς τῶν ἐκκλησιαστικῶν ταγῶν ὅλα τὰ σχόλια τῆς κοινωνίας!… Ἀλλὰ ποὺ ἀφήνει ἡ κολακεία τοῦ αἰώνος τούτου τοῦ ἀπατεῶνος νὰ φθάσουν εἰς τὰς ἀκοὰς τῶν πάσης φύσεως ἀρχόντων δυσάρεστα σχόλια, πικραὶ καὶ καυστικαὶ ἀλήθειαι;
Ἡ γνώμη τῆς «Σπίθας» ἐπὶ τῆς ἐκκλησιαστικῆς καταστάσεως εἶνε γνωστή. Ἀλλʼ ὑπάρχουν καὶ οἱ κατηγοροῦντες ἡμᾶς ὅτι εἰς τὰς κρίσεις μας ὑπερβάλλομεν τὰ πράγματα, ὅτι ἡ κατάστασις τῆς Ἐκκλησίας δὲν εἶνε τόσον ζοφερὰ ὅσον ἡμεῖς τὴν ἐμφανίζομεν, ὅτι ἀδικοῦμεν καὶ συκοφαντοῦμεν ἐν πολλοῖς τὴν σεπτὴν Ἱεραρχίαν, ὅτι ἀσεβοῦμεν, ὅτι τυρεύομεν, ὅτι θέτομεν δυναμίτιδας εἰς τὰ θεμέλια τῆς Ἐκκλησίας, καὶ ὅτι πρέπει διὰ τοῦτο νὰ ληφθοῦν ἐναντίον μας δρακόντεια μέτρα. Ἡ σιωπή, τὸ φίμωτρον, ἡ δέσμευσις τῆς γλώσσης καὶ τοῦ καλάμου, ὁ περιορισμὸς πάσης δραστηριότητος, ἡ καθαίρεσις καὶ ἡ ἐξορία εἰς ἀπομεμακρυσμένην μονὴν τοῦ Κράτους, ἰδοὺ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα προτείνουν ἐναντίον μας. Διὰ τοῦτο χαρὰν καὶ ἀγαλλίασιν ἠσθάνθησαν, ὅταν ἐκ τῶν ἐφημερίδων ἐπληροφορήθησαν ὅτι ἐπὶ τέλους, τῆ ὁμοφώνω ἀποφάσει τῆς Ἱερᾶς Συνόδου, ληφθείση τὴν ἐπομένην τῆς συγκεντρώσεως εἰς τὸ «Ἀκροπόλ», ὁ ταραξίας ἱεροκῆρυξ Αὐγουστῖνος παραπέμπεται εἰς τὴν ἐκκλησιαστικὴν δικαιοσύνην διὰ τὰ περαιτέρω.
* * *
Καὶ ἡμεῖς μέν, ἔχοντες τὴν συνείδησιν μας μαρτυροῦσαν ὅτι οὕτω λαλοῦντες καὶ γράφοντες ἐκτελοῦμεν καθῆκον ἀπέναντι τῆς Ἐκκλησίας καὶ τοῦ Γένους ἐν οὕτω κρισίμοις ἡμέραις, μὲ ψυχικὴν ἠρεμίαν καὶ ἀποφασισμένοι διʼ ὅλα ἀναμένομεν τὴν ἡμέραν, κατὰ τὴν ὁποίαν οἱ ἅγιοι δικασταί μας θὰ μᾶς καλέσουν εἰς ἀπολογίαν. Θὰ ἠθέλαμεν ὅμως ἐξ ἀφορμῆς τῆς ἐπικειμένης ἀνακρίσεώς μας, νὰ ἐρωτήσωμεν τὸν εὐσεβῆ Ἑλληνικὸν λαὸν Πρωτευούσης καὶ Ἐπαρχιῶν, ὁ ὁποῖος ἐπὶ μίαν τριακονταετίαν παρακολουθεῖ τὸ προφορικὸν καὶ γραπτὸν κήρυγμά μας, ἐὰν λαλοῦντες καὶ γράφοντες ὅν τρόπον λαλοῦμεν καὶ γράφομεν ΕΒΛΑΨΑΜΕΝ τὴν Μητέραν Ἐκκλησίαν. Ἡμεῖς ἔχομεν τὴν συνείδησιν ὅτι μόνον τὰ ἀτομικά μας συμφέροντα ἔβλάψαμεν καὶ βλάπτομεν συνεχῶς ἐν μέσω τῆς συμφεροντολογικῆς καὶ καιροσκοπικῆς γενεᾶς μας. Διότι, ἔνῶ ἄλλοι διὰ τῆς σιωπῆς καὶ τῆς κολακείας προήγαγον καὶ προάγουν συνεχῶς καὶ θαυμασίως τὰ ἀτομικά των συμφέροντα, περιαρπάζοντες ἀρχιερατικὰς ῥάβδους καὶ σπινθηροβολούσας μίτρας καὶ ἀπὸ μικρὰς μητροπόλεις εἰς μεγάλας καὶ πλουσίας μεταπηδῶντες καὶ θησαυρίζοντες διʼ ἑαυτοὺς καὶ τοὺς ἀθλίους συγγενεῖς των, ὁ ἱερομόναχος Αὐγουστῖνος τί εἰσέπραξεν; Εἴκοσιν ἀδίκους μεταθέσεις, κλήσεις εἰς πολιτικὰ καὶ ἐκκλησιαστικὰ δικαστήρια, δεινὰς συκοφαντίας, ποὺ ἔφθασαν μέχρι τυμβωρυχίας, καὶ τώρα πάλιν, ποὺ πλησιάζομεν τὸ ἐξηκοστὸν ἔτος τῆς ἡλικίας μας, καλούμεθα νὰ καθίσωμεν εἰς τὸ ἐδώλιον τοῦ κατηγορουμένου μὲ ἀγρίας διαθέσεις ὡρισμένων ἀρχιερέων νὰ μᾶς ἐξοντώσουν, ἐπειδὴ διεπράξαμεν τὸ ἔγκλημα νὰ ὑψώσωμεν τὴν φωνήν μας καὶ νὰ εἴπωμεν˙ Ὤ ἀρχιερεῖς τῆς Ἑλλάδος! Οὐκ ἔξεστιν ὑμῖν ἀσχημονεῖν ἐνώπιον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Οὐκ ἔξεστιν ὑμῖν μετατίθεσθαι ἀπὸ Μητροπόλεως εἰς Μητρόπολιν δίκην γυρολόγων καὶ κατασκανδαλίζειν τὸν λαὸν διὰ φιλαργυρίαν καὶ κενοδοξίαν, τὰ μόνα κίνητρα τοῦ λαομισήτου καὶ θεοκαταράτου μεταθετοῦ (Ἰδὲ τὸν ΚΑ΄ Κανόνα τῆς ἐν Ἀντιοχεία Συνόδου).
Μάθετε, ὦ Ἅγιοι Ἀρχιερεῖς, ὅτι ἡ τυχὸν καθαίρεσίς μου διὰ τὸν ἔλεγχον τὸν ὁποῖον ἐξασκῶ διὰ τὰς σκανδαλώδεις ἐνεργείας σας πρὸς ἐπαναφορὰν τοῦ ἐπαράτου μεταθετοῦ, τοῦ τείνοντος νὰ διαλύση τὴν Ἱεραρχίαν τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος, ἡ τυχόν, ἐπαναλαμβάνομεν, καθαίρεσίς μου ὑπὸ τοιούτων Μητροπολιτῶν, ὑπὸ τὴν κατάραν Τοπικῶν καὶ Οἰκουμενικῶν Συνόδων διατελούντων, θὰ εἶνε διʼ ἐμὲ τίτλος τιμῆς, ὅτι ὑπερμαχῶν ὁ ἐλάχιστος ἐγὼ ἱερομόναχος τῶν Ἱερῶν Κανόνων τῆς Ἐκκλησίας ἔπεσα καὶ ἔδωκα ἕνα παράδειγμα εἰς τὴν νέαν γενεὰν τῶν θεολόγων καὶ ἐργατῶν ἐν γένει τοῦ Εὐαγγελίου. Προχωρήσατε λοιπόν, Μακαριώτατε Δέσποτα καὶ λοιποὶ Σεβασμιώτατοι Ἱεράρχαι! Δὲν σᾶς προκαλοῦμεν. Σεβόμεθα τὸ ἀξίωμά σας. Ἀλλʼ ἐκεῖ ποὺ ἐφθάσατε, δὲν δυνάμεθα εἰμὴ οὕτω πως νὰ σᾶς ὁμιλήσωμεν, μὲ τὴν γλῶσσαν τῆς ὠμῆς εἰλικρινείας.
Εἰς τὰς κρισίμους αὐτὰς στιγμὰς ὄχι διὰ τὸν ἑαυτόν μας, ἀλλὰ διὰ τὴν τιμὴν καὶ ἀξιοπρέπειαν τῆς Ἐκκλησίας, ἡ ὁποία κατὰ τὴν ὀρθὴν ἔννοιαν, εἶνε τὸ σύνολον κλήρου καὶ λαοῦ, ἐλπίζομεν βασίμως ὅτι θὰ ἔχωμεν τὴν ἠθικὴν συμπαράστασιν τοῦ εὐσεβοῦς Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τοὐλάχιστον τῆς μερίδος ἐκείνης μὲ τὴν ὁποίαν ἐν ἡμέραις ἀπεριγράπτου φρίκης συνεπίομεν τὰ πικρὰ τῆς δουλείας ποτήρια καὶ συνηυφράνθημεν ἐπὶ τῆ ἀναστάσει τοῦ Ἔθνους.
* * *
Ἀγαπητοί μας ἀναγνῶσται! Εἰς ἄλλην στήλην τοῦ παρόντος φύλλου ἐντὸς πλαισίου θὰ ἀναγνώσετε ἕνα ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΝ.
Ἡ «Σπίθα» ἀπευθύνει πρὸς ὅλους σας ὡρισμένα ἐρωτήματα ἐπὶ τῆς συγχρόνου ἐκκλησιαστικῆς καταστάσεως. Παρακαλοῦμεν, νὰ τὰ μελετήσετε προσεκτικῶς, καὶ ἄνευ φόβου καὶ πάθους νὰ ἀπαντήσετε εἰς τὰ ἐρωτήματα ἀναφέροντες, ἐὰν ἔχετε, καὶ συγκεκριμένα γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἔχουν ὑποπέσει εἰς τὴν ἀντίληψίν σας. Καὶ ἐπειδὴ ἡ «Σπίθα» ἀνωνύμους ἐπιστολὰς δὲν λαμβάνει οὐδόλως ὑπʼ ὄψιν, ἀλλὰ σχίζει καὶ παραδίδει εἰς τὸ πῦρ, διὰ τοῦτο παρακαλοῦμεν, ἡ ἐπιστολὴ διὰ τῆς ὁποίας θὰ ἀπαντήσετε εἰς τὰ ἐρωτήματα, νὰ φέρη τὴν ὑπογραφήν σας, ὑπογραφὴν εὐανάγνωστον. Μὴ φοβεῖσθε, ὅταν λέγετε τὴν άλήθειαν. Ἡ ἀλήθεια εἶνε μεγάλη καὶ ὑπερισχύει. Καὶ σείει καὶ αὐτὰ τὰ ἄστρα τοῦ οὐρανοῦ. Ἐκ τῶν ἐπιστολῶν ὅσαι κατὰ τὴν κρίσιν μας περιέχουν χαρακτηριστικὰ στοιχεῖα καὶ διατυπώνουν φωτεινὰς σκέψεις περὶ τῶν πρακτέων, θὰ δημοσιεύσωμεν εἰς ἰδιαίτερον βιβλίον, τὸ ὁποῖον θὰ φέρη τὸν τίτλον «Μαύρη βίβλος». Ταύτην θὰ ἐπιδώσωμεν εἰς τὸν Προκαθήμενον τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὰ περαιτέρω. Γνωρίζομεν καλῶς ὅτι ἡ Ἐκκλησία μας ἔχει καὶ τὴν λευκήν της βίβλον, τὴν ὁποίαν συγγράφουν καθημερινῶς αἱ καθαραὶ σκέψεις, οἱ εὐγενεῖς πόθοι, αἱ φιλάνθρωποι καὶ ἡρωικαὶ πράξεις, τᾶ δάκρυα τῆς εἰλικρινοῦς μετανοίας, αἱ προσευχαὶ τῶν ὁσίων καὶ οἱ θρόμβοι τῆς ἀγωνίας πιστῶν τῆς Ἐκκλησίας τέκνων. Ἀλλʼ ἐδὼ δὲν πρόκειται τώρα περὶ τῶν φωτεινῶν ὄψεων τῆς Ἐκκλησίας. Πρόκειται περὶ τῶν σκιερῶν σημείων, ποὺ ἀμαυρώνουν τὴν αἴγλην τῆς ἡλιομόρφου Ἐκκλησίας μας. Καὶ ὅπως, ὅταν τις ἀσθενῆ, δὲν ἐπιδεικνύη εἰς τὸν ἰατρὸν τὰ ὑγιᾶ μέρη τοῦ σώματός του, ἀλλὰ δεικνύει τὰ ἀσθενῆ, τὰ μέρη ποὺ προκαλοῦν τὸν πόνον καὶ τὸ ἄλγος καὶ ἔχουν ἀνάγκην θεραπείας καὶ χειρουργικῆς ἀκόμη ἐπεμβάσεως διὰ νὰ μὴ μεταδοθῆ ἡ νόσος εἰς ὅλον τὸ σῶμα καὶ ἐπιφέρη τὸν θάνατον, οὕτω καὶ ἐν τῶ ἐκκλησιαστικῶ ὀργανισμῶ οἱ ὑπεύθυνοι διὰ τὴν ἠθικὴν τῆς Ἐκκλησίας ὑγείαν – καὶ ὑπεύθυνοι εἶνε ὅλοι οἱ πιστοὶ – πρέπει ἰδιαζόντως νὰ στρέφουν τὴν προσοχήν των πρὸς τὰ ἀσθενῆ, τὰ πυορροοῦντα, τὰ ὄζοντα καὶ γαγγραινώδη σημεῖα, καὶ διʼ αὐτὰ τὰ ἐπικίνδυνα σημεῖα νὰ λαμβάνεται ἰδιατέρα φροντὶς πρὸς θεραπείαν ἤ καὶ πρὸς ἀποκοπὴν ἀνιάτως νοσοῦντος μέλους, ἵνα μὴ τὸ κακὸν μεταδοθῆ εἰς ὁλόκληρον τὸν ὀργανισμόν (Β΄ Τιμ. 2, 17).
Ἄνευ θεραπείας τῶν ἐπιδεκτικῶν ἰάσεως μελῶν, ἄνευ ἀποκοπῆς τῶν ἀνιάτως νοσοῦντων, ἄνευ διορθώσεως καὶ καθάρσεως οὐδεμία ἐλπὶς βελτιώσεως τῶν παρʼ ἡμῖν ἐκκλησιαστικῶν πραγμάτων ὑπάρχει. Ἀντιθέτως, τὸ κακὸν θὰ προχωρῆ, καὶ ἡ θρησκευτικὴ καὶ ἐθνικὴ συμφορὰ θὰ εἶνε ἀφάνταστος, καὶ μόνον διὰ μαχαίρας Θεοῦ θὰ συντελεσθῆ ἡ κάθαρσις τῆς Ἐκκλησίας.
Ἀρχιμ. Αὐγουστῖνος Ν. Καντιώτης
Ἱεροκῆρυξ
