Δευτέρα 30 Μαρτίου 2026

Ἡ ἀπαξίωσις τῶν διδασκάλων

«Ἕνας λαός, ὁ ὁποῖος δὲν διδάσκεται ἀπὸ τὴν ἱστορία του,  εἶναι καταδικασμένος νὰ τὴν ἐπαναλάβῃ»

Τοῦ κ. Δημητρίου Λογοθέτη, θεολόγου

  Ἡ πολὺ γνωστὴ αὐτὴ φράση, ὄχι μονάχα στὴν ἑλλαδικὴ ἐπικράτεια, ἀλλὰ καὶ σὲ ὁλόκληρη τὴν οἰκουμένη, δὲν παύει ποτὲ νὰ ἀκούγεται, τὸ τραγικώτερο ὅμως εἶναι ὅτι ἀδιακόπα μέσα στὸ πέρασμα τῶν αἰώνων παραμένει ἐπίκαιρη. Ἀφορμὴ νὰ ἀκουστῇ καὶ πάλι ἀποτελεῖ ὁ χαμὸς μιᾶς καθηγητρίας λυκείου στὴ Θεσσαλονίκη, γαλλικῆς φιλολογίας, ἡ ὁποία μετὰ ἀπὸ συνεχῆ ψυχολογικὴ πίεση, ἐπιθέσεις ἀπὸ τοὺς μαθητές της καὶ τὴν πλήρη καὶ ἐπιδεικτικὴ ἀδιαφορία τῶν ὑπευθύνων ἀρχῶν τῆς δευτεροβάθμιας ἐκπαιδεύσεως, πλέον ἔχει ἐκδημήσει ἐκ τοῦ κόσμου τούτου.

  Ἡ Σοφία Χρηστίδου, πενῆντα ἑπτὰ ἐτῶν, κατεῖχε ἕνα σεβαστὸ βιογραφικό, τὸ ὁποῖο ἀποτελοῦσε ἔνδειξη τῆς προσωπικῆς της προσπαθείας, ἀφοσιώσεως καὶ ἀγάπης πρὸς τὸν τομέα τῆς διδασκαλίας καὶ τῆς ἐπιθυμίας της νὰ βοηθήσῃ τοὺς νεοέλληνες νὰ ἀποκτήσουν τὰ ἀπαραίτητα ἐφόδια γιὰ ἕνα καλλίτερο μέλλον γιὰ αὐτούς, τὴν οἰκογένειά τους καὶ τὴ χώρα τους. Ἀντ’ αὐτοῦ, ὅπως καὶ τόσοι ἄλλοι δάσκαλοι καὶ καθηγητὲς στὴν ἑλλαδικὴ ἐπικράτεια, διεπίστωσε τὴν τραγικὴ κατάστασι, στὴν ὁποία ἔχει ὁδηγηθῇ ἡ ἑλληνικὴ παιδεία ἀπὸ τοὺς ἄρχοντες τοῦ τόπου τούτου. Στὸ ὄνομα τοῦ δικαιωματισμοῦ καὶ τῆς ἐλευθερίας-ἀσυδοσίας, θυσιάζονται παιδιὰ καὶ δάσκαλοι, φερέλπιδες ἄνθρωποι, ἡ ἀναγκαία πηγὴ γιὰ νὰ ἀναγεννηθῇ καὶ πάλι τόσο τὸ ἐθνικὸ φρόνημα, ὅσο καὶ γιὰ νὰ καταρτιστῆ ἡ ἑλλαδικὴ Ἐκκλησία ἀπὸ ἱκανὸ καὶ μορφωμένο προσωπικό.

  Ὅπως ὁ Κρόνος, ὅμως, ἔτσι καὶ τὸ ἑλληνικὸ κράτος τρώει τὰ παιδιά του, τὰ ἀπομυζεῖ ἀπὸ κάθε τι ζωτικὸ καὶ ἐλπιδοφόρο, τὴν πίστι καὶ τὴν πατρίδα, ἐνῷ ταυτόχρονα τοὺς διδάσκει νὰ ζοῦν, ὅπως περιγράφει ἡ Ὀδύσσεια, σὰν τὰ ζῶα, ὑπηρέτες τῆς Κίρκης – Εὐρωπαϊκῆς Ἑνώσεως, ἡ ὁποία θὰ τοὺς ἄγῃ καὶ θὰ τοὺς φέρῃ κατὰ τὴν ἐπιθυμία της. Τὰ τελευταῖα χρόνια σχεδὸν μισὸ ἑκατομμύριο νεοέλληνες ἄφησαν τὴν πατρίδα τους ἀπὸ τὸ 2010 μέχρι καὶ σήμερα, θύματα τῶν εὐρωπαϊκῶν πολιτικῶν πρακτικῶν. Ἡ εἰσαγωγὴ στὴ διδασκαλία τῶν διεμφυλικῶν ταυτοτήτων, ἡ ἐπιχείρηση μετατροπῆς τοῦ μαθήματος τῶν θρησκευτικῶν σὲ θρησκειολογία καὶ ἠθικολογία, ἡ παραποίηση τῆς ἱστορίας, ὅπως ὁ «συνωστισμὸς» τῆς Σμύρνης, ἡ ἀστήρικτη ἐπιστημονικῶς θεωρία τῆς ἐξελίξεως, ὅλα αὐτὰ καὶ ἄλλα πολλὰ φυτεύονται στὰ μυαλὰ τῶν νέων παιδιῶν μὲ σκοπὸ τὴ διάβρωσι τοῦ νοῦ τους καὶ τὴν κατάργησι τῆς ταυτότητάς τους. Μετατρέπονται, ὅπως ὀνομάζεται καὶ τὸ κλασσικὸ μυθιστόρημα τοῦ Edward Everett Hale, σὲ “Ἄνθρωποι χωρὶς Πατρίδα”.

  Οἱ παραδοσιακὲς ἑλληνικὲς ἀρχές, ὅπως ὁ σεβασμὸς πρὸς τοὺς μεγαλυτέρους, τείνουν νὰ ἐκλείψουν καὶ ἡ Ἑλλὰς κινδυνεύει νὰ μετατραπῇ σὲ ἕνα ἄγευστο κομμάτι γῆς, ὄμορφο γιὰ νὰ κάνῃ κανείς τὶς διακοπές του. Ὁμοιάζει ἡ εἰκόνα αὐτὴ μὲ ἐπιβεβαίωσι τοῦ διαχρονικοῦ τραγουδιοῦ τοῦ ἑλληνικοῦ hip hop συγκροτήματος FFC, «Τὸ Παραμύθι», ἕνα τραγούδι τοῦ 1998, τὸ ὁποῖο περιγράφει μὲ ἀκρίβεια τὴν κατάστασι τῆς ἑλληνικῆς κοινωνίας, τόσο τότε ὅσο καὶ τὰ σχεδὸν 30 χρόνια ποὺ ἔχουν περάσει ἀπὸ τότε ποὺ πρωτο-δημοσιεύτηκε.

  Ἡ νοσταλγία τῶν παλαιοτέρων γιὰ τὸ ὄμορφο καὶ ἁπλούστερο παρελθόν, δὲν προκαλεῖ τὴν αἴσθησι ὅτι προκύπτει μόνο ἀπὸ τὸν συναισθηματισμό, ὁ ὁποῖος ἰδανικοποιεῖ μνῆμες, στὶς ὁποῖες μπορεῖ νὰ βρίσκῃ ὁ ἄνθρωπος ἀνάπαυσι, ἀλλὰ ὅτι ὄντως τὸ μέλλον γίνεται ὅλο καὶ πιὸ ζοφερό. Ἐρωτήσεις τοῦ τύπου, ποῦ ὁδηγεῖται ἡ Ἑλλάς, πῶς θὰ μεγαλώσουν οἱ νέες γενιές, τί θὰ ἀπογίνουν τὰ παιδιά μας, καὶ ἄλλες τόσες ἀποτελοῦν πραγματικὲς ἀνησυχίες τῆς σημερινῆς κοινωνίας, πέρα ἀπὸ τὴ φυσικὴ ἀνησυχία τῶν γονέων γιὰ τὰ παιδιά τους. Οἱ στίχοι τοῦ τραγουδιοῦ «Περήφανοι Ὅλοι» στὸ τέλος, «καὶ γίναν λεβέντες σὰν τοὺς πατεράδες τους κι αὐτά, καὶ πάνω σ’ αὐτὴν τὴν σκέψι ἥσυχοι πιὰ κοιμήθηκαν γιὰ παντοτινά», στοιχειώνει τὴ νεοελληνικὴ νοοτροπία, ἡ ὁποία τείνει νὰ μηδενίσῃ κάθε τι παραδοσιακὸ καὶ ἑλληνικό.

  Ἀλλὰ ἡ ἀπαξίωσι τῶν δασκάλων καὶ ἡ ἀπεμπόλησι τῶν παραδοσιακῶν ἀρχῶν δὲν ἀποτελοῦν μονάχα κοινωνικὸ φαινόμενο. Ὅπως ὅλα τὰ πράγματα ποὺ κάνουν τὴν ἐμφάνισί τους σὲ αὐτὸν τὸν κόσμο, πάντοτε συνοδεύονται καὶ ἀπὸ μιὰ θεολογικὴ πλευρά. Διότι, ἡ ἀναβίβασι τῶν δασκάλων σὲ λειτουργοὺς καὶ ὄχι ἐπαγγελματίες ὀφείλεται στὸν ἴδιο τὸν Χριστό, ὅταν μέσα στὸ Εὐαγγέλιο οἱ μαθητές Τὸν ἀποκαλοῦν «ῥαββουνί», τουτέστι μεθερμηνευόμενον «διδάσκαλε». Πρῶτος διδάσκαλος καὶ καθηγητὴς εἶναι ὁ Χριστός, ὁ ὁποῖος ἔδωσε καὶ ἐντολὴ στοὺς μαθητές Του νὰ διδάξουν τὸ Εὐαγγέλιο, ὄχι νὰ τὸ ἐπιβάλουν, δηλαδή νὰ διαλεχθοῦν μὲ τοὺς ἀνθρώπους καὶ νὰ τοὺς φωτίσουν τὸν δρόμο. Αὐτὸ τὸ ἱερὸ λειτούργημα ἐπιχειρεῖ ὁ διάβολος νὰ διαβάλῃ.

  Ἡ σημασία τῶν γραμμάτων καὶ τῶν ἐπιστημῶν γιὰ τὴν Ἐκκλησία φανερώνεται καὶ ἀπὸ τὴ θέσπισι τῆς ἑορτῆς τῶν Τριῶν Ἱεραρχῶν, Ἁγίων οἱ ὁποῖοι ἦσαν πανεπιστήμονες τῆς ἐποχῆς τους, μὲ γνώσεις ὄχι μόνο φιλολογικές, ἀλλὰ καὶ ἰατρικές, νομικὲς καὶ ἀστρονομικές. Οἱ ἑπτὰ Οἰκουμενικὲς Σύνοδοι καὶ αὐτὲς ἀποδεικνύουν τὸ πνευματικὸ ἐπίπεδο καὶ τὸ μέγεθος τῶν γνώσεων τῶν Πατέρων τῆς Ἐκκλησίας, ὅταν οἱ διάλογοι καὶ οἱ θεολογικὲς γραμματεῖες τους μελετῶνται ἀκόμα καὶ τώρα ἀπὸ ὅλα τὰ γνωστὰ Πανεπιστημιακὰ ἱδρύματα στὸ ἐσωτερικὸ καὶ τὸ ἐξωτερικὸ τῆς Ἑλλάδος.

  Ἀκόμα, ὅμως, καὶ τὴν περίοδο τῆς Ὀθωμανοκρατίας ἡ Ἐκκλησία στήριζε καὶ ὑποστήριζε τὴ διάδοσι τῶν γραμμάτων μέσα στὴ σκλαβωμένη Ἑλλάδα, μὲ τρανότερα παραδείγματα τὰ κρυφὰ σχολειὰ καὶ τὸν Ἅγιο Κοσμᾶ τὸν Αἰτωλό, ὁ ὁποῖος ἵδρυσε καὶ γυμνάσια γιὰ τὴν ἐκμάθησι ὄχι μονάχα τῶν ἐκκλησιαστικῶν γραμμάτων ἀλλὰ καὶ τῶν φυσικῶν ἐπιστημῶν. Ἐπιπλέον, πόσοι καὶ πόσοι Ἕλληνες σπούδασαν μὲ τὴ βοήθεια καὶ χρηματοδότησι τῆς Ἐκκλησίας στὸ ἐξωτερικὸ ἐκείνη τὴν ἐποχή. Καὶ ὁ λόγος ἦταν γιατί ἡ πίστι τῶν Ὀρθοδόξων εἶναι ὅτι μέσα ἀπὸ τὴ σωστὴ γνῶσι τοῦ κόσμου ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νὰ γνωρίσῃ καὶ τὸν Θεὸ καὶ γιατί ἡ μεγαλύτερη ἐπανάστασι εἶναι ἡ γνῶσι τῆς ἀληθείας.

  Ὅμως, καὶ μετὰ τὴν ἐπανάστασι, οἱ ἱερεῖς ἐξυπηρετοῦσαν τὸ ἔθνος καὶ ἀπὸ τὴ θέσι τοῦ διδασκάλου πολλὲς φορές, διότι χωρὶς γνώσεις δὲν θὰ μποροῦσε νὰ ἀναγεννηθῆ πάλι τὸ ἑλληνικὸ ἔθνος, ἀλλὰ καὶ ἡ Ἐκκλησία δὲν θὰ μποροῦσε νὰ ἀντισταθῇ σὲ ὅλες τὶς δράσεις προσηλυτισμοῦ παπικῶν καὶ προτεσταντῶν, οἱ ὁποῖοι ἐπιχειροῦσαν νὰ διαδώσουν τὶς κακοδοξίες τους στὸν ἀπελευθερωμένο τοῦτο τόπο. Σὲ αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους ὀφείλουμε τὸ γεγονὸς ὅτι διατηροῦμε τὴν ἐθνικὴ καὶ θρησκευτική μας ταυτότητα, καθὼς καὶ τὴ σύνδεσί μας μὲ τὸ ἔνδοξο καὶ μακραίωνο παρελθόν.

  Ὁ θάνατος τῆς καθηγητρίας στὴ Θεσσαλονίκη δὲν ἐπισφραγίζει μονάχα τὴν τραγικὴ κατάστασι, στὴν ὁποία ἔχει περιέλθει ἡ ἑλληνικὴ παιδεία, προϊδεάζει ταυτόχρονα τὴν τραγικὴ μοῖρα, στὴν ὁποία ἡ ἑλληνικὴ κοινωνία ὁδηγεῖται, μέχρι πλέον νὰ χαρακτηρίζεται «ἑλλαδικὴ» καὶ ὄχι «ἑλληνική». Ἡ ἐπιδεικτικὴ ἀδιαφορία τῶν ὑπευθύνων ἀρχῶν, ἡ στρατηγικὴ τῆς ἀτιμωρησίας μέχρι νὰ συμβῇ κάποιο δραματικὸ γεγονός, φανερώνουν ὀργανωμένο σχέδιο καὶ ὄχι ὀλιγωρία.

Καὶ αὐτὸ φαίνεται ἀπὸ τὸ παράδειγμα τῆς δασκάλας στὰ χωριὰ τῶν Πομάκων πρὶν ἀρκετὰ χρόνια, τῆς Χαρᾶς Νικολοπούλου, ἡ ὁποία δίδασκε ἑλληνικὰ σὲ Ἕλληνες μουσουλμάνους, παρὰ τὴν ἀδιαφορία τοῦ ἑλληνικοῦ ὑπουργείου Παιδείας καὶ τὴν ταυτόχρονη ἐπίθεσι, ψυχολογικὴ καὶ σωματική, τὴν ὁποία δέχτηκε, μὲ ἀποτέλεσμα νὰ χάσῃ τὸ κυοφορούμενο βρέφος της καὶ τελικῶς νὰ ὁδηγηθῇ σὲ ἄλλη περιφέρεια.

Ἡ Ἑλληνικὴ παιδεία στὰ δημόσια σχολεῖα βρίσκεται ὑπὸ ἀδιάκοπη ἐπίθεσι, λόγῳ τοῦ ἀντίκτυπου ποὺ ἔχει στὸν ψυχισμὸ τῶν παιδιῶν. Χωρὶς αὐτὴν θὰ καταστῇ ἡ Ἑλλὰς πάλι σκλάβος, ὅπως τότε μὲ τοὺς Ὀθωμανούς. Ἡ στήριξι καὶ ἡ ὑπεράσπισι αὐτῆς ἀποτελεῖ τόσο ἐθνικὸ ὅσο καὶ θρησκευτικὸ καθῆκον τοῦ κάθε Ἕλληνα ποὺ κατοικεῖ στὴ χώρα καὶ ἐπιθυμεῖ νὰ συνεχίσῃ νὰ ὀνομάζεται Ἕλληνας καὶ αὐτὸς καὶ τὰ παιδιά του. Ἀλλιῶς πάλι θὰ ἔλθουν ἐποχὲς τὰ κρυφὰ σχολειὰ θά ἀνοίξουν ξανά.

https://orthodoxostypos.gr