Τιμούδας Χρήστος
Στοκχόλμη, 12/2/2026
Την Κυριακή του Ασώτου, 8/2/2026, ο μητροπολίτης Σουηδίας και πάσης Σκανδιναβίας κ. Κλεόπας έδωσε μία «διάλεξη» από τον Άμβωνα του καθεδρικού ναού του Αγίου Γεωργίου Στοκχόλμης με θέμα τον Άσωτο της Παραβολής του Ευαγγελίου που διαβάζεται την ημέρα αυτή.
Οι Άγιοι της Εκκλησίας μας λένε, και μαζί μ΄αυτούς και ο μητροπολίτης Κλεόπας, ότι, «η Παραβολή του Ασώτου (Λουκά 15:11–32) λειτουργεί στην Ορθόδοξη Παράδοση ως σύνοψη του Ευαγγελίου.» Αυτό σημαίνει το πόσο σπουδαία μηνύματα κρύβει η παραβολή αυτή για την σωτηρία της ψυχής του ανθρώπου. Λόγω όμως του ότι οι καιροί είναι πολύ πονηροί σήμερα και ακούγονται πολλά για ανθρώπους της διοικούσης εκκλησίας που, άλλα λένε και άλλα κάνουν και έχοντας υπόψη την παραίνεση του Κυρίου, Βλέπετε μη τις υμάς πλανήση, καλό είναι ο κάθε λόγος να αντιπαραβάλεται μ΄αυτόν των Αγίων, για να ελέγχεται, όσο γίνεται, η εγκυρότητα του, η ορθοδοξότητα του.
ΚΡΙΤΙΚΗ
Η κριτική και η αντιπαράθεση που κάνουμε με τον λόγο του μητρ. Κλεόπα, γίνεται με γνώμονα τον λόγο των Πατέρων της εκκλησίας, που επεξηγούν τον λόγο του Κυρίου δύο χιλ. χρόνια τώρα δημιουργώντας έτσι αυτό που καλούμε ορθόδοξη παράδοση.
ΠΟΙΚΙΛΙΑ
Η θεολογία της εκκλησίας με εκπρόσωπο τον ιερό Χρυσόστομο, η νεοελληνική ποίηση με εκπροσώπους τον Δροσίνη και τον Βάρναλη και η νεοελληνική λογοτεχνία με τον Καζαντζάκη, επιστρατεύθηκαν από τον μητροπολίτη Κλεόπα την ημέρα αυτή, σαν διαφορετικές οπτικές γωνίες ενατένισης, προσέγγισης του θέματος. Στο πως δηλ. νοηματοδοτούν στα έργα τους οι παραπάνω λογοτέχνες, τα διάφορα μοτίβα της παραβολής. Φυγή, ξενιτιά, συντριβή, γυρισμός, πατέρας, αδελφός.
«Ο Καζαντζάκης δεν μας δίνει ένα «καθαρό» ποίημα, με τίτλο «Ο Άσωτος», όμως το αρχέτυπο του «ασώτου» διατρέχει την κοσμοθεωρία του, ιδιαίτερα όπου η επιστροφή δεν είναι ανάπαυση, αλλά συνάντηση με «υπόγειες δυνάμεις» και λογοδοσία στην πατρική γη. Στον Καζαντζάκη, για παράδειγμα, ο Άσωτος ταυτίζεται με τον υπαρξιακό αγώνα, τον μετασχηματισμό και όχι με μια αναδιήγηση.»
Να λοιπόν που ο αφορισμένος στην συνείδηση της Εκκλησίας Καζαντζάκης, καταλαμβάνει τον Άμβωνα του μητροπολιτικού ναού του Αγίου Γεωργίου Στοκχόλμης και δια στόματος του μητροπολίτου Κλεόπα συσχετίζεται η κοσμοθεωρία του με το νόημα της παραβολής, όπως το συλλαμβάνει ο ιερός Χρυσόστομος για παράδειγμα. Το σωτηριολογικό νόημα της παραβολής υποβιβάζεται έτσι απλά σε μία άλλη εκδοχή προσέγγισής της, δίπλα σ΄αυτήν του Καζαντάκη, του Βάρναλη και του Πορτοκάλογλου, όπως θα δούμε παρακάτω.
Ο Καζαντζάκης είναι γνωστός και για το απόφθεγμα που κοσμεί τον τάφο του, σαν μία αιώνια υπόμνηση αμετανοησίας. Δεν ελπίζω τίποτα. Δεν φοβάμαι τίποτα. Είμαι ελεύθερος.
Άν πούμε ότι αυτό είναι το απόσταγμα της σοφίας, κοσμοθεωρίας του Καζαντζάκη, στην οποία αναφέρεται ο μητροπολίτης Κλεόπας, τότε το συμπέρασμα που βγαίνει αβίαστα είναι το εξής. Αφού δεν ελπίζεις, σημαίνει ότι δεν πιστεύεις στον Θεό, γιατί η πίστις γεννά την ελπίδα. Αφού δεν φοβάσαι τίποτα, τότε δεν είσαι σοφός, είσαι απλά ανόητος, γιατί φόβος Κυρίου, αρχή σοφίας. Άρα ο Καζαντζάκης αρνείται τον λόγο του Κυρίου που λέει ότι «Εγώ ειμί η οδός καί η αλήθεια καί η ζωή» (Ιω. ιδ΄1-7) και ότι «Γνώσεσθε τήν αλήθειαν, καί η αλήθεια ελευθερώσει υμάς» (Ιω. η΄ 31-36). Άρα, για ποιά ελευθερία μιλά ο Καζαντζάκης και κατ΄επέκταση και ο μητροπολίτης Κλεόπας, που του έδωσε βήμα λόγου από τον Άμβωνα του καθεδρικού ναού του Αγίου Γεωργίου Στοκχόλμης; Πώς μπορεί κάποιος να είναι ελεύθερος χωρίς να πιστεύει στον Κύριο; Φυσικά υπάρχει και η ελευθερία των ηθών, για όποιον κρίνει με άλλα κριτήρια.
Η Εκκλησία δέχεται κάθε άνθρωπο μετανοούντα, όπως ακριβώς μας διδάσκει η παραβολή του Ασώτου.«Το ‘εἰς ἑαυτὸν ἐλθών’ είναι ίσως η πιο θεολογικά γόνιμη φράση. Δείχνει ότι η μετάνοια αρχίζει ως επιστροφή του νου στην αλήθεια,» όπως μας λέει και ο μητροπολίτης στον λόγο του, μόνο που αυτό δεν ισχύει για τον Καζαντζάκη, γιατί αυτός έφυγε αμετανόητος και το ἀφησε και γραμμένο στον τάφο του για να θαυμάζουν οι επόμενες γενιές την κοσμοθεωρία του.
Από τον λόγο του μητροπολίτη δεν λείπουν οι συσχετισμοί των διαφόρων προσεγγίσεων, όπως πχ «Θεολογικά, η Παραβολή του Ασώτου κορυφώνεται στη δωρεά (‘στολή πρώτη’, ‘δακτύλιον’, ‘μόσχος’), ενώ ο Καζαντζακικός οδοιπόρος κορυφώνεται στον αγώνα. Η νεοελληνική γραφή συχνά μετατρέπει τη σωτηριολογία σε τραγωδία ελευθερίας.»
Βέβαια δεν θα μπορούσε ο μητροπολίτης Κλεόπας να παραλείψει και την σύνδεση της ελληνικής παράδοσης με το δημοτικό τραγούδι, με το μοτίβο της επιστροφής του Ασώτου. «Στην Ελληνική Παράδοση, το μοτίβο της επιστροφής συνδέεται συχνά με τη μητέρα που κλαίει και με τη στέρηση του οίκου, μοτίβα που μπορούν να διαβαστούν ως λαϊκή «μετάφραση» της παραβολής. Χαρακτηριστικός θρήνος σε δημοτικό τραγούδι: ‘Τίνος μανούλα θλίβεται, τίνος μανούλα κλαίει’.»
ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΜΑΣ ΤΣΙΡΚΟ
Ειδική μνεία γίνεται από τον μητροπολίτη Κλεόπα για «το τραγούδι «Ο άσωτος», που συνδέεται συχνά με θεατρικό πλαίσιο, είναι στίχοι του Ιάκωβου Καμπανέλλη, μουσική επένδυση του Σταύρου Ξαρχάκου, και συνδέεται ιστορικά με ‘το Μεγάλο μας Τσίρκο’ (1973–74) και την πρώτη ερμηνεία της Τζένης Καρέζη. Θεολογικά, εδώ φαίνεται η μετατόπιση της εποχής μας. Δεν είναι δεδομένο ότι ο ‘οἶκος’ είναι ζωντανός, ούτε ότι υπάρχει πατέρας που τρέχει, γι’ αυτό και η εκκλησιαστική ανάγνωση γίνεται ακόμη πιο αντιπολιτισμική, όταν διακηρύσσει βεβαιότητα αγκαλιάς εκεί που η νεωτερικότητα συχνά βιώνει αβεβαιότητα ανήκειν.»
Για το τέλος ο μητροπολίτης άφησε, «το τραγούδι «Άσωτος υιός» του Νίκου Πορτοκάλογλου αποτυπώνει τον άσωτο ως πρόσωπο που ‘λείπει’, που δεν πατά στο σπίτι. Η επιστροφή είναι ανοιχτή πληγή. ‘Λες να ταξιδεύει μοναχός, άλλος ένας άσωτος υιός’ !»
Ολόκληρη η «διάλεξη» του κ. Στρογγύλη, μητροπολίτη Κλεόπα.
Κυριακή 8 Φεβρουαρίου 2026
Η παραβολή του Ασώτου ως θεολογία της επιστροφής και πολιτισμικό αρχέτυπο
Η μυθολογία, η αρχαία τραγωδία, η νεοελληνική λογοτεχνία, οι τραγουδοποιοί, η λαϊκή παράδοση, και άλλες σύγχρονες βιοθεωρίες, ειναι τα αγαπημένα «όπλα» του μητροπολίτου Σουηδίας και πάσης Σκανδιναβίας κ.Κλεόπα, στην μετάδοση των νοημάτων του Ευαγγελίου στο ποίμνιο της Στοκχόλμης, αλλά και στους εν δυνάμει καινούργιους ορθοδόξους, τους κατηχουμένους.
Οι συσχετισμοί, παραληλισμοί και οι συγκρίσεις των Παραβολών του Κυρίου με κείμενα από όλους τους παραπάνω χώρους, είναι το «καινούργιο» που ψάχνει ο μητροπολίτης, για να δώσει περισσότερο ενδιαφέρον, στις «τετριμένες» αυτές παραβολές, να κεντρίσει ίσως το ενδιαφέρον των αδιάφορων, αλλά και να αποπροσανατολίσει την προσοχή του ελληνόφωνου τουλάχιστον εκκλησιάσματος, από τα παραδοσιακά σταθερά της Εκκλησίας μας, που είναι ο λόγος των αγίων μας, όπως τον έχει μάθει, ακούσει και ίσως βιώσει στην Ελλάδα.
Ο υποβιβασμός του λόγου του Ευαγγελίου από τον μητροπολίτη Κλεόπα και ο συσχετισμός του με τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό, την λαϊκή παράδοση ή οτιδήποτε άλλο, δεν είναι καθόλου άσχετο με την νεοπατερική θεολογία που προωθείται από το οικουμενικό πατριαρχείο, ότι όλα τα συνοθυλεύματα είναι εκκλησίες και ότι όλοι οι δρόμοι οδηγούν στον Θεό. Ο λόγος του μητρ. Κλεόπα είναι στην ίδια γραμμή, με όλα όσα συμβαίνουν σήμερα μέσα στους ναούς, όπως χορωδίες, λαϊκά όργανα, θεατρικές παραστάσεις, κτλ. Μια διάλεξη του τύπου Κλεόπα, που εκλαμβάνεται από τον ίδιο σαν κήρυγμα της Κυριακής προς το εκκλησίασμα, μιάς και εκφωνείται από τον Άμβωνα του ναού, με πολύ μπερδεμένο λόγο, εμπλουτίζει την διαφορετικότητα που σέρνει μαζί της η νεοπατερική κουλτούρα, την οποία υπερασπίζονται οι περισσότεροι δεσποτάδες σήμερα. Έτσι ο λόγος του Κυρίου, που υποτίθεται ότι κηρύττει ο μητρ. Κλεόπας, αντί να χτυπήσει κατ΄ευθείαν την καρδιά του εκκλησιαζομένου, κατηχουμένου, παραπλανιέται, μπερδεύεται, μέσα σε άλλα φιλοσοφικά και φιλολογικά ρεύματα και σχήματα και τέλος ξεθωριασμένος και αποδυναμωμένος καταλήγει στα αυτιά του εκκλησιάσματος, αν φυσικά έχουν κατορθώσει να τον παρακολουθήσουν μέχρι το τέλος.
ΚΑΤΗΧΟΥΜΕΝΟΙ
Σε συνέντευξη του μητροπολίτη Κλεόπα στην εφημερίδα political.gr 26/2/2026 διαβάζουμε τα εξής.
Με γεωμετρικη άνοδο οι νέοι έρχονται κοντά στην Ορθοδοξία. Στην Σκανδιναβία ζούμε ακόμα ένα θαύμα. Δεχόμαστε ένα καταιγισμό μηνυμάτων, τηλεφωνημάτων ή και φυσικής παρουσίας νέων ανθρώπων,οι οποίοι δεν αναζητούν απλώς τον χριστιανισμό, αλλά το ορθόδοξο βίωμα.
Ας ρίξουμε όμως μια ματιά, τι θέματα περιλαμβάνουν οι κατηχήσεις αυτές προς τους νέους της Σκανδιναβίας, που αναζητούν το ορθόδοξο βίωμα και τις αναφορές του κατηχητού, μητρ. Κλεόπα στην γραμματεία της ορθόδοξης εκκλησίας.
«Φως και Νερό στα Θεοφάνεια και στην Αρχαία Ελλάδα»,
«Η Πρωτοχρονιά από τον κοσμικό στον ιερό χρόνο»
«Βασιλόπιτα και Πρωτοχρονιάτικα έθιμα, από την αρχαιότητα έως σήμερα».
Η ανακοίνωση της μητρόπολης για τις συνάξεις των κατηχουμένων.
Το απόγευμα της Πέμπτης, 15ης Ιανουαρίου 2026, πραγματοποιήθηκε στις εγκαταστάσεις του Καθεδρικού Ναού Αγίου Γεωργίου Στοκχόλμης (Birger Jarlsgatan 92, 11420), η 7η κατά σειρά συνάντηση με τους Κατηχουμένους και τους νεοφώτιστους.… ο Ποιμενάρχης, Σεβ. Μητροπολίτης Σουηδίας κ. Κλεόπας, ανέλυσε στην συνάντηση των Κατηχουμένων, στην Αγγλική, το προσφάτως δημοσιευθέν άρθρο του, με τίτλο: «Φως και Νερό στα Θεοφάνεια και στην Αρχαία Ελλάδα», και απήντησε στις ερωτήσεις των συνεχώς αυξανομένων κατηχουμένων, οι οποίοι ξεπέρασαν τους 60 με φυσική παρουσία και τους 30 διαδικτυακά. Η επόμενη, συν Θεώ, συνάντηση, προγραμματίστηκε για την Πέμπτη, 29 Ιανουαρίου 2026, στις 6 μ.μ. (ώρα Σουηδίας) (είσοδος από το πάρκινγκ του ναού), κατά την οποία ο Σεβασμιώτατος θα αναπτύξει, στην Αγγλική γλώσσα, τα ακόλουθα επίκαιρα δύο θέματα: α) «Η Πρωτοχρονιά από τον κοσμικό στον ιερό χρόνο» και β) «Βασιλόπιτα και Πρωτοχρονιάτικα έθιμα, από την αρχαιότητα έως σήμερα».
Για ένα πράγμα μπορεί να εἰναι σίγουρος κανείς, ότι δεν πάσχει από μετριοφροσύνη ο μητρ. Κλεόπας, αναλύοντας κείμενα της «ἑλαχιστότητος του». Το μητροπολιτικό οίκημα με πισίνα είναι σίγουρα μία απόδηξη του πώς βιώνει το ορθόδοξο πνεύμα ένας μητροπολίτης, ο κατ΄εξοχήν υπεύθυνος της διδασκαλίας των κατηχουμένων. Επαληθεύεται πάλι η σοφία του λαού που λέει, δάσκαλε που δίδασκες και νόμο δεν εκράταγες.
ΚΗΡΥΓΜΑΤΑ ΚΛΕΟΠΑ
Ακολουθούν μερικοί ενδεικτικοί τίτλοι κηρυγμάτων, διαλέξεων, άρθρων, του μητροπολίτη Κλεόπα.
Σάββατο 3 Ιανουαρίου 2026
Η Πρωτοχρονιά από τον κοσμικό στον ιερό χρόνο – New Year’s Day. From Secular to Sacred Time
Παρασκευή 2 Ιανουαρίου 2026
Φως και Νερό στα Θεοφάνεια και στην Αρχαία Ελλάδα – Light and Water at Theophany and in Ancient Greece
Δευτέρα 29 Δεκεμβρίου 2025
Οι μύθοι του Αισώπου ως προπαιδεία του Ευαγγελίου – The Fables of Aesop as a Preparation for the Gospel
Κοιμήσου, αγγελούδι μου, γλυκά με το τραγούδι μου! – Sleep, My Little Angel, Sweetly to My Song
Δευτέρα 17 Νοεμβρίου 2025
Ο Ευαγγελιστής Ματθαίος και ο Αμερικανικός Κινηματογράφος
Σάββατο 5 Απριλίου 2025
Ο Ακάθιστος Ύμνος και τα Ομηρικά Έπη
Κυριακή 3 Μαρτίου 2024
Μητροπολίτης Σουηδίας: «Σα βγεις στον πηγαιμό για την Ιθάκη»
Τετάρτη 31 Ιανουαρίου 2024
Μητροπολίτης Σουηδίας Κλεόπας: Christ the Influencer
Πέμπτη 30 Μαρτίου 2023
Μητροπολίτης Σουηδίας Κλεόπας: Λογοτεχνική προσέγγιση του Ακαθίστου Ύμνου
ΕΝ ΚΑΤΑΚΛΕΙΔΙ
Ο Άμβωνας κύριε Στρογγύλη, μητροπολίτα Κλεόπα, δεν προσφέρεται για διαλέξεις και πολύ περισσότερο για πληροφόρηση του εκκλησιάσματος για κοσμοθεωρίες αφορισμένων. Είναι το βήμα της Εκκλησίας που παραχωρείται στον επίσκοπο για ορθοτόμηση λόγου αληθείας και τίποτα άλλο. Όταν στέκεστε στον Άμβωνα, στην πλάτη σας έχετε τον Κύριο ημών Ιησού Χριστό, τον οποίο και ασπάζεστε όταν ανεβαίνετε επάνω. Ελπίζω κάθε φορά που ασπάζεσθε την εικόνα του Κυρίου, να έχετε κατά νού που οδήγησε ο ασπασμός στον κήπο της Γεσθημανής.
