ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΜΗΝΑ
«Ὅστις θέλει ὀπίσω μου ἀκολουθεῖν ἀπαρνησάσθω ἑαυτόν καί ἀράτω τόν σταυρόν αὐτοῦ καί ἀκολουθήτω μοι».
Καλεῖται ὁ ἄνθρωπος ἀδελφοί νά σταυρωθεῖ ὡς πρός τόν κόσμο καί νά σταυρώσει τόν κόσμο, ὡς πρός τόν ἑαυτό του. Νά σταυρώσει τόν κόσμο, σημαίνει νά ἀπομυθοποιήσει τήν ψεύτικη λάμψη του, ὅλα ὅσα τοῦ φαίνονται σημαντικά καί δέν εἶναι. Τό νά σταυρωθεῖ ὡς πρός τόν κόσμο, σημαίνει νά ἀποκτήσει πνευματικό φρόνημα, χάρη στό ὁποῖο δέν θά ἐξαρτᾶται ἀπό ὅσα θεωρεῖ σημαντικά καί δέν εἶναι.
«Ὅσοι εἰς Χριστόν ἐβαπτίσθητε, εἰς τόν θάνατον αὐτοῦ ἐβαπτίσθητε». Δηλαδή, ὅσοι ἔχουν βαπτισθεῖ στό ὄνομα τοῦ Χριστοῦ, ἔχουν βαπτισθεῖ στόν θάνατό Του.
Στήν Ὀρθόδοξη Παράδοση, ἀρχίζουμε ἀπό τόν θάνατο (σαρκικό φρόνημα) καί πορευόμεθα εἰς τήν ζωή· τήν αἰώνιον ζωή διά τῆς Ἀναστάσεως. Ἡ ψυχή τοῦ χριστιανοῦ αὐλίζεται μέ τά ἀγαθά ἔργα «εἰς τάς αὐλάς τοῦ Κυρίου» καί «οἱ ὀφθαλμοί τοῦ πιστοῦ ὀρθοδόξου χριστιανοῦ παραμένουν διά παντός πρός τόν Κύριον».
Ἀληθινή προσευχή λοιπόν εἶναι: «φύλαξον τήν ψυχή μου, καί ρῦσαι με· μή καταισχυνθείην, ὅτι ἤλπισα ἐπί σέ». Προσευχή δηλαδή, πού φανερώνει μέσα βαθιά στήν ψυχή τήν ἔννοια τοῦ Θεοῦ. Καί αὐτό εἶναι ἡ ἐγκατοίκηση τοῦ Θεοῦ· τό νά ἔχει ὁ πιστός ἄνθρωπος ἐγκατεστημένον μέσα του μέ τήν μνήμη, τόν Θεόν. «Ἐμνήσθην τοῦ Θεοῦ μου καί ηὐφράνθην» καί, «ὡς γλυκεία τῷ λάρυγγί μου, τά λόγιά σου ὑπέρ μέλι τῷ στόματί μου», πού σημαίνει: «Ἐναρέτου δέ μετέχουσι βίου, ὅσοι εἰσιν ἐν ἀνθρώποις εὐσεβεῖς καί θεοφιλῆ ἔχοντες νοῦν». (Μέγας Ἀντώνιος)
Αὐτό πού μᾶς καθιστᾶ χριστιανούς, σεβαστή γερόντισσα, εἶναι τό γεγονός ὅτι εἴμαστε τοῦ Χριστοῦ, τό ὅτι ταυτιζόμαστε μέ Αὐτόν, μέ κοινό θάνατο, κοινή Ἀνάσταση, κοινή ζωή.(Ρωμ. 6, 4-14)
«Ἀπαρνησάσθω ἑαυτόν…», δηλαδή, νά λάβει κάποιος τήν σταθερά ἀπόφαση νά ὑποστεῖ διά καί Χάριν τοῦ Χριστοῦ, ὄχι μόνον πᾶσα θλίψιν καί δοκιμασίαν ἀλλά καί θάνατο σταυρικόν ἀκόμη, μιμούμενος τό παράδειγμα τοῦ Θεανθρώπου.
Συνεπῶς, ἡ σωτηρία δέν εἶναι τίποτε ἄλλο ἀπό ἐνσωμάτωση στήν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία καί μετοχή στήν Σταύρωση καί τήν Ἀνάσταση τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ. Φρονοῦμε, τό νά ζοῦμε ἀδιαλλείπτως στό θεανθρώπινο σῶμα τῆς Ἐκκλησίας διά τῶν ἱερῶν μυστηρίων καί τῶν ἁγίων ἀρετῶν χωρίς ἐκπτώσεις.
Διότι, ἀδελφοί, μόνον ἡ ἄπειρη Ἀγαθότητα εἶχε τήν ἀγάπη καί τήν δύναμη νά σώσει τόν κόσμο. Χρειάζεται ἐν τούτοις καί ἡ ἐλευθέρα βούλησις καί ἀγαθή προαίρεσις στήν ἀγαθή πρόνοια τοῦ ἀγαθοῦ Τριαδικοῦ Θεοῦ καί τοῦ Σωτῆρος Χριστοῦ, καθώς καί ἡ ἀποδοχή ἄχρι κεραίας τῆς οὐρανίου διδασκαλίας Του.
Πρόκειται ἐδῶ γιά ὁλόκληρη τήν οἰκονομία τῆς σωτηρίας, ἐν Χάριτι, τοῦ Ἀδαμιαίου γένους. Ἐδῶ προσοχή χριστιανοί μου· ὑπάρχει καί ἡ πλάνη. Θεωροῦμε ὅτι πλανεμένοι εἶναι αὐτοί πού ἄγευστοι τῶν θείων Ἐνεργειῶν διδάσκουν τάχα, περί τῶν ἀπορρήτων ἀγαθῶν καί δωρεῶν τοῦ Θεοῦ. Ταυτοχρόνως, προτρέπουν τούς ἀνθρώπους νά καλλιεργοῦν πάθη ἀτιμίας καί ἀσχημοσύνης· ἐπιβεβαιώνοντας τόν Ἀπόστολο Παῦλο πού, φωτισμένος ἀπό τό Ἅγιο Πνεῦμα, προλέγει πῶς ἀκριβῶς θά συμπεριφέρονται οἱ ἄνθρωποι στούς ἐσχάτους καιρούς.
«Τοῦτο δέ γίνωσκε, ὅτι ἐν ἐσχάταις ἡμέραις ἐνστήσονται καιροί χαλεποί· ἔσονται γάρ οἱ ἄνθρωποι φίλαυτοι, φιλάργυροι, ἀλαζόνες, ὑπερήφανοι, βλάσφημοι, γονεῦσιν ἀπειθεῖς, ἀχάριστοι, ἀνόσιοι, ἄστοργοι, ἄσπονδοι, διάβολοι, ἀκρατεῖς, ἀνήμεροι, ἀφιλάγαθοι, προδόται, προπετεῖς, τετυφωμένοι, φιλήδονοι μᾶλλον ἤ φιλόθεοι, ἔχοντες μόρφωσιν εὐσεβείας, τήν δέ δύναμιν αὐτῆς ἠρνημένοι»[1].
Ἐν τούτοις ἐμεῖς, ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ, γνωρίζουμε ὅτι καί τώρα ὑπάρχουν ἀνάμεσά μας ἀπαθεῖς καί ἅγιοι καί γεμάτοι θεῖο φῶς· οἱ ὁποῖοι τόσο νέκρωσαν τά γήινα μέλη τους (Κολασ. 3,5) ἀπό κάθε ἀκαθαρσία καί ἐμπαθῆ ἐπιθυμία, ὥστε ὄχι μόνο οἱ ἴδιοι νά μή σκέφτονται ἤ νά κάνουν κανένα κακό, ἀλλά καί ἄλλοι ἄν τούς ὠθοῦν νά μήν παθαίνουν καμμία ἀλλοίωση τῆς ἀπάθειάς τους (βλέπε Ἅγιο Παΐσιο, στήν στρατιωτική του θητεία).
Ὑπάρχουν λοιπόν καί στίς μέρες μας ἅγιοι ἄνδρες καί γυναῖκες· τούς γνωρίζουν ἐκεῖνοι πού τούς ἀγαποῦν· ἀλλά καί μίζεροι πού κατηγοροῦν καί ζητοῦν νά σβήσουν τό ὄνομά τους, δηλαδή τίς ἑορτές τῶν Ἁγίων, ἀπό τή γῆ. Εἶναι ἐκεῖνοι πού ἀπιστοῦν, καί μέ δόλο καί κακία ἀρνοῦνται τά σημεῖα πού ἐπιτελοῦν οἱ χαρισματοῦχοι γιά τήν εἰρήνευση καί ἴαση τῶν ψυχῶν.
Γιατί ἄν ζητοῦσαν, ἄν εἶχαν ἀποκτήσει τήν σοφία τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, θά εἶχαν κατανοήσει τά θεῖα λόγια καί τά «σημεῖα» αὐτῶν τῶν Ἁγίων Πατέρων (βλέπε Ἅγιο Πορφύριο, Ἅγιο Παΐσιο, Ἅγιο Ἰάκωβο, Ἅγιο Ἐφραίμ, κ.ἄ.).
Προφανῶς καί θά εἶχαν ἀποκτήσει τήν γνώση τῆς θείας Γραφῆς, Παλαιᾶς καί Καινῆς, καθώς καί τήν αἰώνια ἀξία τῆς Ὀρθοδόξου Παραδόσεως. Τότε, εἰλικρινά, θά πίστευαν στά λόγια τοῦ Θεοῦ καί στά ἀγαθά πού Αὐτός μᾶς χάρισε καί χαρίζει πάντοτε. Ἐπειδή ὅμως στεροῦνται αὐτά τά καλά, ἀπό ὑψηλοφροσύνη, τῦφο καί ἀμέλεια, γι’ αὐτό καί διαβάλλουν μέ δόλο καί ψεύδη ἐκείνους πού μετέχουν σ’ αὐτά τά δωρήματα τοῦ Χριστοῦ καί Θεοῦ.
Ἀντίθετα οἱ πιστοί πού εἶναι γεμάτοι ἀπό τήν Χάρη τοῦ Θεοῦ καί τέλειοι στήν οὐράνια γνώση ἀκολουθοῦν τόν Χριστό· προσπαθοῦν νά προσεγγίσουν τούς καλοπροαίρετους, ἀμελεῖς καί ραθύμους, μέ τήν ὑπόμνηση τῶν ἐντολῶν τοῦ Θεοῦ καί μέ τήν ἀγαθοεργία. Διδάσκοντες μέ πόνο καί δάκρυα, διαμαρτυρόμενοι καί λέγοντας ὅτι: «ὅσοι δέν ὁδηγοῦνται ἀπό τό Πνεῦμα τό Ἅγιον βαδίζουν στό σκοτάδι, καί δέν γνωρίζουν ποῦ πηγαίνουν»[2].
Ἡ ἐλπίδα δέν πεθαίνει ποτέ· εἶναι δέ ἐνδεχόμενο νά ἀνανήψουν κάποτε καί αὐτοί, καί νά ἀφήσουν τήν ὑψηλοφροσύνη πού τούς κατέχει καί νά δεχτοῦν τήν ἀληθινή διδασκαλία τοῦ Ἁγίου Πνεύματος· καί, ἀφοῦ ἀκούσουν τό θέλημα τοῦ Θεοῦ, «ὅστις θέλει…», ἀνόθευτα καί ἀκαπήλευτα νά μετανοήσουν ὥστε μέ τήν ἐκπλήρωση τῶν ἐντολῶν, διά τῆς ἀκτίστου Χάριτος, νά λάβουν κάποιο πνευματικό χάρισμα.
Ἄν τελικά οἱ Ἅγιοι τοῦ Θεοῦ, δέν μπόρεσαν καί δέν μπορέσουν νά προξενήσουν καί νά πείσουν ὅτι δέν ὑπάρχει ἀγάπη χωρίς Ἀλήθεια καί ἀλήθεια χωρίς Ἀγάπη· τότε θρηνῶντας τήν πτῶσιν ὅλων αὐτῶν τῶν ἀπίστων καί αἱρετικῶν ἐπιστρέφουν στό ταμεῖον των καί παρακαλοῦν μέρα καί νύχτα γιά τήν σωτηρία ὅλων.
Γιατί ἐκεῖνοι πού εἶναι πάντοτε μαζί μέ τόν Θεόν καί γεμάτοι ἀπό κάθε καλό, γιά τίποτε ἄλλο δέν θά λυπηθοῦν ποτέ, παρά μόνον γι’ αὐτό.
Στόν Σταυρωθέντα καί Ἀναστάντα καί Ἀναληφθέντα Μεσσίαν Ἰησοῦν, τό Κράτος, ἡ Βασιλεία, ἡ Προσκύνησις εἰς τούς αἰῶνας. Ἀμήν.