Τετάρτη 4 Φεβρουαρίου 2026

Γιατί κατά την προσκύνηση του Ιερού Ευαγγελίου στον Ὄρθρο τῆς Κυριακῆς δεν ασπαζόμαστε το χέρι του ἱερέως

Κατά την τάξη της Ορθοδόξου Εκκλησίας, στον Ὄρθρο τῆς Κυριακῆς, όταν ο ἱερεύς εξέρχεται κρατώντας το Ιερό Ευαγγέλιο και στέκεται ενώπιον του λαού, οι πιστοί προσέρχονται ευλαβώς όχι προς τιμήν του ἱερέως, αλλά προς προσκύνηση του ιδίου του Αναστάντος Χριστού, ο Οποίος παρίσταται και ομιλεί διά του Ευαγγελικού λόγου.
Το Ιερό Ευαγγέλιο δεν είναι απλό ιερό αντικείμενο, αλλά η ζώσα μαρτυρία του Λόγου του Θεού. Κατά την πατερική και λειτουργική παράδοση της Εκκλησίας, ο Χριστός ο ίδιος λαλεί εν τω Ευαγγελίω.
Όπως διδάσκει η Εκκλησία:
«Ὁ λαλῶν ἐν τῷ Εὐαγγελίῳ, Χριστός ἐστιν».
Δια τούτο, κατά την προσκύνηση αυτή, πάσα τιμή και ευλάβεια στρέφεται αποκλειστικώς προς το Ιερό Ευαγγέλιο.

Γιατί δεν επιτρέπεται ο ασπασμός του χεριού του ἱερέως εκείνη τη στιγμή;
Η Ορθόδοξη Εκκλησία διακρίνει απολύτως και χωρίς σύγχυση:
• την τιμή προς το ιερατικό αξίωμα
• από την προσκύνηση του Χριστού

Κατά την έξοδο του Ιερού Ευαγγελίου στον Ὄρθρο τῆς Κυριακῆς, ο ἱερεύς δεν ενεργεί ως πρόσωπο που ευλογεί, αλλά ως διάκονος και φορέας του Λόγου του Θεού. Δεν προσφέρει προσωπική ευλογία, αλλά παρουσιάζει τον ίδιο τον Χριστό διά του Ευαγγελίου.
Ο ασπασμός του χεριού του ἱερέως κατά τη στιγμή αυτή:
• μετατοπίζει το κέντρο από τον Χριστό προς τον λειτουργό,
• συγχέει δύο διαφορετικές λειτουργικές πράξεις,
• αλλοιώνει τη θεολογική ακρίβεια της Εκκλησίας.
Δια τούτο, η πράξη αυτή δεν είναι σύμφωνη με την εκκλησιαστική τάξη.

Πότε επιτρέπεται ο ασπασμός της χειρός του ἱερέως;
Ο ασπασμός της χειρός του ἱερέως είναι απολύτως θεμιτός και ορθός:
• όταν ο ἱερεύς ευλογεί,
• εκτός της στιγμής της Ευαγγελικής προσκύνησης,
• ως σεβασμός όχι προς τον άνθρωπο, αλλά προς τη Χάρη της Ιερωσύνης.

Όπως διδάσκει ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος:
«Οὐχ ἄνθρωπον τιμῶμεν, ἀλλά τήν Χάριν τοῦ Θεοῦ τήν δι᾿ αὐτοῦ ἐνεργοῦσαν».
(Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος, Περί Ἱερωσύνης)

Πατερική και λειτουργική μαρτυρία
• Ἅγιος Συμεών Θεσσαλονίκης, ''Περί τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν'':
«Ὁ Ὄρθρος τῆς Κυριακῆς ἐστίν ἀναστάσιμος καί εἰς μνήμην τῆς Ἐγέρσεως τοῦ Κυρίου τελεῖται».

• Ἅγιος Γερμανός Κωνσταντινουπόλεως, Περί τῆς Θείας Λειτουργίας:
Το Εὐαγγέλιον δηλοῖ τήν παρουσίαν τοῦ Χριστοῦ ἐν μέσῳ τοῦ λαοῦ Του.

• Τυπικόν τῆς Ἐκκλησίας:
Ορίζει σαφῶς τήν προσκύνηση τοῦ Ἁγίου Εὐαγγελίου κατά τόν Κυριακό Ὄρθρο, χωρίς ἔνδειξη ἀσπασμοῦ τοῦ λειτουργοῦ.

Συμπέρασμα
Κατά την προσκύνηση του Ιερού Ευαγγελίου στον Ὄρθρο τῆς Κυριακῆς:
• Ασπαζόμαστε μόνον το Ευαγγέλιο
• Δεν ασπαζόμαστε τη χείρα του ἱερέως
• Διότι τιμούμε τον ίδιο τον Αναστάντα Χριστό, όχι τον διάκονο Του

Η Εκκλησία δείχνει ποιμαντική ανοχή σε πράξεις ευλαβείας,
ἀλλά ἡ ὀρθή καί ἀκριβής τάξη εἶναι αὕτη καί μόνον αὕτη.


πηγή