ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΜΗΝΑ
«…οὐκ εἰμί ὥσπερ οἱ λοιποί τῶν ἀνθρώπων…».
Δύο φοβερά πάθη κατατρύχουν τόν δυστυχῆ Φαρισαῖον· πρῶτον, εἶναι φρόνιμος παρά σεαυτῷ· καί σύμφωνα μέ τίς Γραφές καταντάει αὐτοκατάκριτος: «ἐπικατάρατος ὁ φρόνιμος παρ’ ἑαυτῷ»· δεύτερον, κατακρίνει αὐστηρά χωρίς ἔλεος τόν συνάνθρωπό του μάλιστα μέσα στόν χῶρο τῆς προσευχῆς· καί δικαιώνει τόν ἑαυτό του, ὡς δῆθεν ἠθικά ἀκέραιον καί ἔτσι ἐπισύρει τήν ὀργή, τήν ἀποδοκιμασία τοῦ Θεοῦ.
Φρονοῦμε ἀδελφοί, ὅτι ἡ μεγάλη ἀντίπαλος τῆς ἀλήθειας εἶναι ἡ πλάνη. Ἐξαιτίας της, κυριάρχησε στίς ψυχές τῶν ραθύμων, ἡ σκοτεινή ἅγνοια καί τούς ἀποξένωσε ἀπό τόν Θεόν. Νομίζουν αὐτοί πώς τάχα ἔχουν ἀρετές καί ἔχουν ἔτσι πεποίθηση εἰς τούς ἑαυτούς των ὅτι εἶναι δίκαιοι καί ἐνάρετοι, ἐξουθενώνοντας τούς λοιπούς ἀδελφούς ὑπέρ τῶν ὁποίων ὁ Χριστός ἐσταυρώθη καί ἀνεστήθη.
«Ὁ Φαρισαῖος ἐστάθη ὄρθιος ὥστε νά φαίνεται καλά, καί προσηύχετο καθ’ ἑαυτόν καί δι’ ἑαυτόν». Στήν πλάνη λοιπόν, ὑπάρχουν αὐτά τά πάθη: ὑπερηφάνεια, σκληροκαρδία, κατάκριση, ἀπιστία, πονηρία, ὀκνηρία κλπ, ὅπως καί ὁ Κύριος εἶπε: «·πονηρέ δοῦλε καί ὀκνηρέ!…»[1]. Γι’ αὐτό κάθε ἕνας πού καυχιέται για τίς δῆθεν ἀρετές του, δέν ἔχει καμία κοινωνία μέ τήν Ὀρθόδοξη πίστη, τό ὀρθόδοξο ἦθος, τήν χριστιανική εὐγένεια.
Ὁ ὀρθόδοξος χριστιανός, ἁγία γερόντισσα, ὀφείλει νά δοξολογεῖ τόν Θεάνθρωπο Σωτῆρα μέ αὐτά τά λόγια: «Δόξα Σοι Χριστέ ὁ Θεός ἡμῶν, δόξα Σοι. Γιατί Ἐσύ ἔγινες ἄνθρωπος γιά χάρη μας, ὑπερούσιε Θεέ Λόγε, καί εἶναι μέγα τό μυστήριο τῆς οἰκονομίας Σου Σωτῆρα μας· δόξα Σοι».
Καί ὅπως σήμερα ὁ Τελώνης ἀκούσαμε, ἐκτύπα συνεχῶς τό στῆθος του πού περιέκλειε τήν ἁμαρτωλή καί ἀκάθαρτη καρδία κτυπῶντας τά φίδια πού ἐφώλιαζαν στό βάθος της, ἐξαιτούμενος μέ δάκρυα τή συγχώρηση καί τό ἔλεος τοῦ Θεοῦ· τοιουτοτρόπως, χριστιανοί μου, ἐλευθερωνόμαστε εὐκολότερα ἐν Ἁγίῳ Πνεύματι ἀπό τή δυσωδία τῆς ὑπερηφάνειας καί ἀποβάλλουμε τήν φιλαυτία, τήν σύντροφο τῆς ἀπιστίας· ἐμπιστευόμαστε δέ στήν πρόνοια καί στό ἔλεος τοῦ Χριστοῦ, τοῦ Θεοῦ ἡμῶν. Νά ἱκετεύσουμε λοιπόν τόν Σωτῆρα μέ προσευχές καί δάκρυα, ὅπως ἀκριβῶς ὁ Τελώνης· νά μελετᾶμε τίς θεῖες Γραφές καί μάλιστα τά πρακτικά συγγράμματα τῶν Ἁγίων Πατέρων, νά βιώνουμε ἄχρι κεραίας τήν Ὀρθόδοξη Παράδοση· εἴθε ἄς τά ἐγκολπωνόμαστε καί ἄς τά κρατᾶμε στό νοῦ μας· νά παρακαλοῦμε ἐπιπλέον τόν Τριαδικό Θεό, ὥστε νά ἐπιλέξουμε ἀπλανῆ πνευματικό Πατέρα ἑπόμενον τοῖς Ἁγίοις Πατρᾶσι· γιατί πολλοί πλάνοι καί ψευδοδιδάσκαλοι ὑπάρχουν καί σήμερα ἀνάμεσά μας, ὅπου μιλοῦν γιά ἀγαπολογίες καί ἑνότητα ἄνευ τῆς Ἀληθείας, δηλαδή τόν Χριστόν, τόν Κύριον καί Θεόν ἡμῶν.
«Τό στάδιον τῶν ἀρετῶν ἠνέωκται». Ἐν τούτοις, ὅσοι προσπαθοῦν νά μᾶς ταράξουν καί διδάσκουν ἀλλότρια τῆς Ὀρθοδοξίας διδάγματα καί πράγματα, «ἔστωσαν ἀνάθεμα».
Ἀκούσατε λοιπόν κι ἐσεῖς ἐχθροί τῆς μόνης καί μοναδικῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, τῆς αἰώνιας ἀλήθειας ὑπό τόν ἥλιον. Ὅποιος εἶναι τυφλός πρός τό Ἕνα εἶναι τελείως τυφλός καί πρός ὅλα.(βλέπε Ἅγιο Κοσμᾶ Αἰτωλό, Ἅγιο Ἰουστίνο Πόποβιτς, Ἅγιο Νεκτάριο Αἰγίνης)
Ἐκεῖνος λοιπόν πού δέν ἐνεδύθη τήν εἰκόνα τοῦ Κυρίου μας Ἰησοῦ Χριστοῦ, τοῦ Ἐπουρανίου ἀνθρώπου καί Θεοῦ[2], κατά τό λογικό καί νοερό του μέρος, εἶναι μόνο σάρκα καί αἷμα, μή μπορῶντας νά λάβει αἴσθηση τοῦ τύφου καί τῆς πνευματικῆς του πτωχείας· ὅπως, οἱ καθ’ ὅλα συμπαθεῖς γεννημένοι τυφλοί, δέν μποροῦν νά ἀντικρύσουν-νά δοῦν τόν ἥλιον.
Ἀρχή τοῦ Τριωδίου σήμερα ἀδελφοί· σέ κάθε ἕνα πού ἀρχίζει δυναμικά καί εἰσέρχεται στό στάδιο τῶν ἀγώνων, πού ἐπιθυμεῖ σφόδρα νά ζεῖ κατά Θεόν, εἶναι ὡφέλιμος ὁ φόβος τῆς κολάσεως καί ὁ πόνος πού γεννιέται ἀπ’αὐτόν. Ἐκεῖνος πού φαντάζεται ὅτι μπορεῖ νά βάλει ἀρχή χωρίς αὐτόν τόν πόνον καί τόν δεσμό, δέν θεμελιώνει μόνο πάνω στήν ἄμμο τίς πράξεις του, ἀλλά καί νομίζει ὅτι μπορεῖ νά χτίσει σπίτι στόν ἀέρα, χωρίς θεμέλιο.
Στῶμεν καλῶς ἀδελφοί· στό τέλος αὐτῆς τῆς περιόδου τοῦ Τριωδίου, θά παρουσιασθοῦμε μπροστά στόν Σταυρωθέντα καί Ἀναστάντα Βασιλέα τῆς Δόξης.
Παρευθύς θά μᾶς ρωτήσει: «Ἐπλύνατε ἀπό καρδίας τά πόδια τῶν ἀδελφῶν;» «Ὑπηρετήσατε ὡς διάκονοι πάντων καί γίνατε πάντων δοῦλοι κατά τό δικό μου πρότυπο;»
Ὁ ἀληθής δοῦλος τοῦ Κυρίου πού τρέχει στά χνάρια τοῦ Χριστοῦ ἐλεύθερα καί ἀνεμπόδιστα μέ ἀνέκφραστη γλυκύτητα, γίνεται πηγή φωτός ἀνεσπέρου γιατί γεύθηκε καί εἶδε τόν Κύριο τῆς Δόξης· τότε πέφτει πρηνής καί προσκυνεῖ Πατέρα, Υἱόν καί Ἅγιον Πνεῦμα, Τριάδα ὁμοούσιον καί ἀχώριστον.
Ἀλλοιώνεται ὁ ἔσω τῆς καρδίας ἄνθρωπος καί βιώνει τήν «ἀπαρχήν ἄλλης βιοτῆς καί δοξάζει τόν Αἴτιον». Κατέχει μέσα του, διά τῆς μεθέξεως τοῦ Παρακλήτου πού ἐντυγχάνει στεναγμοῖς ἀλαλήτοις ὑπέρ αὐτοῦ στόν Θεόν, τήν γλυκύτητα τῆς προσευχῆς. Γίνεται ἔτσι ὡς ἄνθρωπος πού ἄναψε μέσα στά σπλάχνα του φωτιά, ἀπό τήν ὁποία πλένεται καί ἀστράφτει πιό λαμπρά κι ἀπό τήν Λαμπρή.
Τότε ἐκπληρώνεται τό ρητό: ὁ Θεός πού ἑνώνεται μέ θεούς καί γίνεται γνωστός σ’ αὐτούς, ἴσως στόν βαθμό πού ἤδη ἔχει ἑνωθεῖ μέ ὅσους ἑνώθηκαν μαζί Του, καί ἔχει ἀποκαλυφθεῖ σέ ὅσους Τόν γνώρισαν, γίνεται πραγματικότης· «κατέβη οὖτος δεδικαιωμένος».
Στόν Ἐλεήμονα καί Πολυεύσπλαχνο, Ἰησοῦ Χριστό, τόν Σωτῆρα, τό ἔλεος και ἡ δόξα εἰς τούς αἰῶνας. Ἀμήν.
